Định hướng chiến lược mới của NATO

TCCSĐT - Hội nghị Thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) ngày 18 và 19-11-2010 tại Li-xbon được coi là một trong những hội nghị cấp cao quan trọng nhất của NATO bởi chủ đề nội dung chính trong chương trình nghị sự của Hội nghị này là thông qua định hướng chiến lược mới cho NATO để tìm kiếm tôn chỉ và mục đích tồn tại trong thế kỷ XXI.

Hội nghị làn này thông qua chiến lược thứ 6 của NATO kể từ khi được thành lập vào năm 1949 đến nay. Chiến lược mới sẽ thay thế cho chiến lược được NATO thông qua năm 1999, nhưng trên thực tế đây là chiến lược mở ra thời kỳ thứ 3 của NATO: NATO trong thế kỷ XXI (thời kỳ đầu là thời kỳ chiến tranh lạnh, thời kỳ thứ hai là thời kỳ sau chiến tranh lạnh).

Nhìn lại, định hướng chiến lược cho những thời kỳ trước thật đơn giản và rõ ràng. Lúc đầu, nhằm vào đối thủ Liên Xô và Khối Vác-sa-va. Tiếp theo, là thu nạp thêm những thành viên mới từ các nước Đông Âu và thuộc Liên Xô cũ. Nhưng bây giờ, đối thủ dường như vô hình, thách thức và đa dạng hơn. Những câu hỏi như: bây giờ bảo vệ ai? đối phó với ai? ganh đua vai trò chính trị với Liên hợp quốc và Liên minh châu Âu như thế nào?... đều không dễ trả lời đối với NATO.

Bởi vậy, bên cạnh việc duy trì khả năng răn đe và phòng thủ chung, chiến lược mới của NATO còn có những “sứ mệnh” mà NATO tự nhận về mình như: xử lý khủng hoảng và vai trò chính trị an ninh trên phạm vi toàn cầu. NATO coi những mối đe dọa lớn nhất là khủng bố quốc tế, bị tấn công bằng tên lửa tầm xa và chiến tranh qua mạng In-tơ-nét. Thực tế, môi trường an ninh thay đổi thì đương nhiên NATO phải điều chỉnh chiến lược nếu muốn tiếp tục tồn tại và có được vai trò lớn hơn.

Trong chiến lược mới, NATO không từ bỏ vũ khí hạt nhân, cho dù vẫn đề cập đến chuyện giải trừ vũ khí hạt nhân, câu chuyện sẽ là xây dựng hệ thống phòng thủ tên lửa chung, chứ không phải chỉ riêng của Mỹ; sẽ đặc biệt nhấn mạnh mối quan hệ hợp tác với Nga; sẽ có lộ trình triệt thoái hoàn toàn quân đội Mỹ và NATO ra khỏi Áp-ga-ni-xtan. Trong chiến lược ấy, NATO cũng sẽ dành vị trí thỏa đáng cho “cuộc chiến” với những “mối đe dọa ảo” mà thời đại In-tơ-nét đưa lại.