Mục lục Hồ sơ sự kiện số 156 (25-2-2011)

- Khủng hoảng chính trị ở Ai Cập

Bắt đầu từ ngày 25-1-2011, tại Ai Cập đã xảy ra hàng loạt cuộc biểu tình của người dân, họ yêu cầu Tổng thống Hosni Mubarak phải từ chức. Sau 18 ngày biểu tình ròng rã, cuối ngày 11-2-2011, Tổng thống Hosni Mubarak buộc phải nhường lại ghế lãnh đạo cho quân đội Ai Cập. Việc Tổng thống Hosni Mubarak, người nắm vị trí quyền lực cao nhất ở Ai Cập trong ba thập kỷ qua từ chức đã khiến dư luận thế giới đặt ra rất nhiều câu hỏi. Vậy nguyên nhân do đâu khiến Tổng thống Hosni Mubarak phải từ chức, và điều gì sẽ xảy ra trong tương lai hoặc quá trình chuyển giao quyền lực sắp tới ở đất nước Bắc Phi có ý nghĩa như thế nào trong cộng đồng các nước Arab?

*** Vấn đề và bình luận

Minh Duy - Khủng hoảng chính trị ở Ai Cập và những hệ lụy

Những hệ lụy mà cuộc khủng hoảng chính trị ở Ai Cập gây ra không chỉ tác động đến bản thân đất nước Kim Tự Tháp mà còn với cục diện khu vực và quốc tế. Giới phân tích cho rằng, đó sẽ là những ảnh hưởng đáng kể, bởi Ai Cập đóng một vai trò không thể bỏ qua ở Trung Đông.

Hoàng Trung - Thấy gì từ cuộc khủng hoảng ở Ai Cập?

Tại sao Ai Cập xảy ra cuộc biểu tình chống chính phủ với quy mô lớn và trên diện rộng? Có phải cuộc “ Cách mạng hoa nhài” ở Tunisia gây chấn động thế giới là “ mồi lửa” quan trọng lan sang Ai Cập? Hiện vẫn còn những ý kiến khác nhau, song nhiều nhà phân tích đều cho rằng, nguyên nhân sâu xa dẫn đến cuộc biểu tình phản đối chính phủ ở xứ sở Kim tự tháp là bắt nguồn từ mâu thuẫn được tích tụ trong một thời gian khá dài ở Ai Cập.

Trần Nhàn - Vai trò của giới quân sự ở Ai Cập

Nhìn bề ngoài, cái kết cục của chính biến ở Ai Cập thật bất ngờ khi giới quân sự lên nắm quyền sau khi tổng thống Hosni Mubarak từ chức. Không phải đảo chính quân sự mà sự phản đối của người dân trên đường phố đã làm thay đổi chính quyền của ông Mubarak, nhưng rồi quyền lực lại rơi vào tay giới quân sự và tương lai đất nước này như thế nào giờ là quyết định của giới quân sự.

Quốc Hưng - Tương lai nào cho Ai Cập?

Một tuần sau sự kiện ông Hosni Mubarak từ chức Tổng thống Ai Cập, đánh dấu sự chiến thắng của dân chúng đất nước Kim tự tháp trong cuộc “ Cách mạng hoa nhài”, người dân lại đổ xuống đường. Họ vừa ăn mừng một tuần chiến thắng, vừa gây sức ép để phe quân sự đang nắm quyền điều hành đất nước phải thực hiện những cam kết mà phe này đã đưa ra.

Khôi Nguyên - “ Làn gió thay đổi” hay “ Chiến dịch chuyển giao đồng minh”?

Sau khi Tổng thống Ai Cập Hosni Mubarak buộc phải từ chức ngày 11-2, càng bình luận viên phương Tây đã càng lớn tiếng nói về “ làn gió thay đổi” tràn qua nhiều nước ở Trung Đông. Thế nhưng, nhìn nhận kỹ bản chất các biến động dữ dội vừa qua tại khu vực bất ổn liên miên này, người ta đã phần nào nhìn thấy những mảng ghép trong cái gọi là “ Chiến dịch chuyển giao đồng minh” mà các mưu lược gia Wáhington đã ra sức thúc đẩy trong thời gian gần đây.

*** Bên lề sự kiện

Phạm Nhẫn - Iran, Tunisia và Ai Cập: Tương đồng và dị biệt

Những gì đã và đang xảy ra ở Tunisia, Ai Cập và nhiều quốc gia khác nữa ở Bắc Phi và Trung Đông làm chấn động cả khu vực này. Năm 1979, cuộc cách mạng Hồi giáo ở Iran cũng làm rung chuyển cả khu vực và thế giới Hồi giáo. Chính biến ở Tunisia và Ai Cập đã bước sang giai đoạn thứ hai, đủ để có thể so sánh với cuộc Cách mạng Hồi giáo ở Iran. Mọi sự so sánh đều khập khiễng, nhưng cho dù nó có khập khiễng thì cũng không hẳn vì thế mà chẳng hề giúp đưa lại những nhận thức và bài học chẳng có giá trị gì. Một khi so sánh như vậy thì sẽ thấy có tương đồng và dị biệt thì cũng là chuyện dễ hiểu.

Minh Thu - Khủng hoảng chính trị, kinh tế chao đảo

Cuộc khủng hoảng chính trị xảy ra ở Ai Cập đã khiến xứ sở Kim tự tháp ít nhất cứ ba ngày bị mất một tỉ USD. Trong thời gian xảy ra biểu tình, không có tuyến tàu hỏa nào hoạt động, vì công nhân cũng tham gia “đình công”. Cũng trong tời gian này, hơn một triệu khách du lịch đã rời khỏi Ai Cập, rất nhiều chuyến du lịch của khách bị hủy bỏ. Cuộc khủng hoảng chính trị lần này không chỉ tác động mạnh đến kinh tế của Ai Cập, mà còn làm chao đảo nền kinh tế của các nước trong khu vực.

Việt Ân - Mỹ tài trợ cho quá trình chuyển giao ở Ai Cập

Các nhà quan sát cho rằng, biểu tình ở Ai Cập liên quan đến lợi ích của nhiều lực lượng chính trị bên ngoài.

Phương Thuỳ - Hội anh em Hồi giáo - “ cái gai” của Chính phủ Ai Cập

Sự kiện Tổng thống Hosni Mubarak ra đi, khiến cả thế giới đều đổ dồn sự chú ý vào một tổ chức tôn giáo ở Ai Cập- Hội anh em Hồi giáo ( Muslim Brotherhood). Giới truyền thông ở các nước Arab đều cho rằng, tổ chức này đóng một vai trò quan trọng trong cuộc khủng hoảng chính trị ở Ai Cập vừa qua. Trong lịch sử hiện đại, mối quan hệ giữa Chính phủ Ai Cập với Hội anh em Hồi giáo luôn là vấn đề rất nhạy cảm và khó giải quyết.

Thành Huy Long - “ Hương hoa nhài” đã sang Ai Cập?

Chỉ chưa đầy một tháng sau khi các cuộc biểu tình diễn ra, ngày 14-1-2011, chính quyền của Tổng thống Zine El Abidine Ben Ali với 23 năm cầm quyền đã phải sụp đổ trước “ cơn thịnh nộ” của công chúng Tunisa. Như một “ mồi lửa” nguy hiểm, cuộc cách mạng mang tên quốc hoa của đất nước Bắc Phi - “ Cách mạng hoa nhài” đã gây ra hiệu ứng dây chuyền tại một số nước ở Trung Đông và Bắc Phi.

*** Kinh tế và hội nhập

Nguyễn Minh Thành - Đầu tư trực tiếp nước ngoài - niềm vui và những thách thức.

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang phục hồi chậm, kết quả thực hiện của nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài ( FDI) năm 2010 là một điểm sáng trong nền kinh tế và Việt Nam tiếp tục là điểm đến hấp dẫn của các nàh đầu tư nước ngoài. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn còn những thách thức…

Minh Khôi - Châu Á lo “ bẫy lạm phát”

Được coi là “phao cứu sinh” trong cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu từ năm 2007, tới nay Châu Á vẫn đang là động lực quan trọng đối với sự hồi phục của nền kinh tế thế giới. Tuy nhiên, châu lục có tốc độ tăng trưởng kinh tế nhanh nhất thế giới đang đứng trước nguy cơ sập “ bẫy lạm phát” nếu tiếp tục đặt ra các mục tiêu tăng trưởng cao, duy trì tỷ giá nội tệ ở mức thấp nhằm giữ ưu thế xuất khẩu.

*** Cửa sổ nhìn ra thế giới

Lê Minh Quang - Chiến lược quân sự 2011 của Mỹ

Trong tuần đầu tháng 2-2011, phiên bản mới của Chiến lược quân sự quốc gia của Mỹ chính thức được công bố với mục đích đưa sức mạnh quân sự của Mỹ thích ứng với những thách thức sẽ diễn biến hết sức nhanh chóng, năng động và bất địch trong tương lai.

Lý Mạc Phù - Chuyện cũ, bàn lại vẫn thế

Bộ trưởng tài chính và thống đốc ngân hàng trung ương các thành viên Nhóm các nước công nghiệp phát triển và mới nổi (nhóm G20) đã họp tại Paris để thống nhất chương trình nghị sự cho hội nghị cấp cao G20 sắp tới và dọn dẹp trở ngại đối với sự đồng thuận quan điểm về các chủ đề trên chương trình nghị sự đó.

Trung Kiên - Nga - Nhật: Biến trở ngại thành động lực

Vấn đề quần đảo Kuril từ trước đến nay vẫn bị xem là “điểm nóng” cản trở quan hệ hợp tác Nga- Nhật Bản phát triển. Tuy nhiên, những động thái chủ động gần đây từ cả hai phía cho thấy, dường như trở ngại này đang được tìm cách hoá giải theo một cách tiếp cận mới, tạo cơ sở để hai nước thúc đẩy quan hệ song phương tiến thêm những bước mới.

Ngọc Biên - G20: Cội rễ của bất đồng

Nhóm các nền kinh tế mới nổi và phát triển ( G20) đã và đang khẳng định vai trò trung tâm của mình, khi mỗi quyết sách mà nhóm này đưa ra đều khẳng định sức nặng không nhỏ đối với kinh tế toàn cầu. Vươn lên và dần thay thế vai trò trước đây của Nhóm các nước công nghiệp phát triển ( G7), nhưng cũng giống như G7, một trong những căn bệnh mà G20 đang mắc phải chính là sự bất đồng và chia rẽ.

*** Tư liệu giải mật

Thu Hằng - Bí mật về những gia tộc nổi tiếng và xấu số

Trên thế giới, trong một số dòng tộc nổi tiếng, có người là “ ngôi sao sáng chói” trong làng điện ảnh, thậm chí có người là chính khách, nhà văn kiệt xuất của nhân loại…song họ và gia đình luôn gặp phải những bi kịch đầy ngang trái. Đặc biệt, những cái chết đầy bí ẩn và khó hiểu của họ luôn là đề tài nóng bỏng thu hút cả thế giới quan tâm. Mặc dù vậy, tên tuổi và sự nghiệp của họ mãi được ghi vào lịch sử của loài người.

*** Văn hóa - xã hội

Quản Dưỡng Lôi - Nhạc cụ của Stradivari- hoạ vì danh

Trong số tất cả các loại nhạc cụ đã được con người chế tạo cho tới nay, không có loại nhạc cụ nào thường bị lấy trộm và hay bị mất tích, đồng thời lại có giá cả như nhạc cụ của Antonio Stradivari. Gần ba thế kỷ trôi qua kể từ khi Antonio Stradivari tạ thế, nhiều bí mật về chất lượng âm thanh mà nhạc cụ của Stradivari tạo nên vẫn chưa được giải mã và những câu chuyện về các vụ lấy trộm và mất tích của nhạc cụ của Stradivari đều chẳng khác gì kỳ án.

Đức Hùng - Những thái quá nơi cửa thiền

Năm nào cũng vậy cứ bắt đầu một năm mới âm lịch là những thái quá nơi cửa thiền lại được dịp bùng phát. Mặc dù đã có những biện pháp nhằm giải quyết tình trạng này, nhưng thật khó trị được tận gốc, khi ý thức, văn hoá của không ít người tham gia lễ hội còn rất kém.

*** Văn học - nghệ thuật

Bút Trẻ - Sức sống của một “ Di sản văn hoá”

“ Sống ngâm da, chết ngâm xương”, ngâm bùn lội nước đã trở thành cuộc sống thường nhật của những ai tâm huyết và gắn bó với nghề múa rối nước- sản phẩm độc đáo, sáng tạo của cư dân nông nghiệp vùng đồng bằng châu thổ sông Hồng.

Mỹ An - Esperanza Spalding: Vụt sáng sau Grammy

Bất ngờ giành giải “ Nghệ sỹ mới xuất sắc” tại lễ trao giải Grammy lần thứ 53, Esperanza Spalding bỗng trở thành một hiện tượng của làng giải trí. “Esperanza Spalding là ai?” trở thành câu hỏi truyền đi khắp các diễn đàn mạng ngay sau đêm trao giải 13-2, bởi trước đó hầu như tên tuổi của ông “ chẳng là gì?” so với ngôi sao tuổi teen Justine Bieber ( Canada) hay ngôi sao hip-hop Drake trong hạng mục “ Nghệ sĩ mới xuất sắc” của giải Grammy.

*** Nhân vật với lịch sử

Vĩnh An - Hosni Mubarak- viên phi công lão luyện

Từ một viên phi công không có tên tuổi, không có thiên hướng chính trị, ông Hosni Mubarak đã tiên đến chiếc ghế quyền lực cao nhất ở Ai Cập.

*** Tuần trong 5 phút

- Việt Nam

- Thế giới