Nghiệm thu cấp nhà nước Đề tài khoa học “Quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay”

Quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay là một đề tài thuộc nhóm các đề tài khoa học lý luận chính trị căn bản đã được tập trung nghiên cứu nhiều năm. Tuy nhiên, đây là một đề tài lý luận cốt yếu gắn liền với quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta. Do đó, việc tiếp tục triển khai nghiên cứu đề tài nhằm đáp ứng nhu cầu cấp thiết không chỉ về lý luận mà cả thực tiễn. Hơn thế, là đề tài thuộc nhóm khoa học lý luận chính trị nên trong quá trình triển khai nghiên cứu đề tài, một yêu cầu quan trọng là nhóm nghiên cứu cần phải bám sát thực tiễn xây dựng chủ nghĩa xã hội trong những bối cảnh lịch sử cụ thể.
 

Mục tiêu nghiên cứu của Đề tài bao gồm:

- Trên cơ sở nhận thức rõ hơn những vấn đề lý luận và thực tiễn về thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội trong điều kiện mới, tổng kết thực tiễn quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam thời gian qua, xác định có căn cứ khoa học và thực tiễn thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở nước ta hiện nay.

- Đề xuất những quan điểm và giải pháp cơ bản về lý luận và thực tiễn nhằm thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ chủ yếu của thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay.

Đề tài đã được nhóm nghiên cứu triển khai theo 5 nội dung cơ bản sau:

1. Cơ sở lý luận, phương pháp luận nghiên cứu về quá độ lên chủ nghĩa xã hội và quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa. Ở nội dung này, nhóm nghiên cứu đã tập trung làm rõ các khía cạnh:

- Phương pháp tiếp cận nghiên cứu thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa và các khái niệm cơ bản;

- Quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin về thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa;

- Quan điểm của chủ tịch Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội và thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa;

- Quan điểm của các học giả về quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa.

2. Kinh nghiệm các nước quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa. Ở , được triển khai với các nội dung sau:

- Về sự phát triển của chủ nghĩa xã hội hiện thực và phong trào xã hội chủ nghĩa thế giới;

- Kinh nghiệm xây dựng chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở các nước Đông Âu và Liên Xô trước đây;

- Kinh nghiệm xây dựng chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Trung Quốc.

3. Bối cảnh mới của sự quá độ lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa trong giai đoạn hiện nay. Trong nội dung này nhóm nghiên cứu tập trung vào:

- Nhận thức về thời đại ngày nay;

- Những nhân tố thời đại tác động đến sự quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam.

4. Quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam: Nhận thức, thực tiễn và những vấn đề đặt ra. Nội dung này được triển khai theo hai nhóm vấn đề:

- Nhận thức và thực tiễn quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam;

- Những vấn đề đặt ra về lý luận và thực tiễn trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay.

5. Quan điểm, giải pháp lý luận và thực tiễn nhằm thực hiện thành công các mục tiêu và nhiệm vụ của thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay. Ở nội dung này, nhóm nghiên cứu tập trung trình bày:

- Các phương hướng và quan điểm;

- Các giải pháp cơ bản nhằm thực hiện thành công các mục tiêu và nhiệm vụ chủ yếu của thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay.

Cùng với việc nêu ra các quan điểm, phương hướng cơ bản và đề xuất một hệ thống giải pháp chủ yếu, nhóm nghiên cứu đã đề xuất hai nhóm kiến nghị với hai nội dung cơ bản về thời kỳ quá độ và vai trò lãnh đạo của Đảng trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa. Các kiến nghị này là những điểm mới mang nhiều gợi mở về lý luận và đã được các thành viên hội đồng nghiệm thu dành nhiều thời gian thảo luận, có ý kiến khác nhau, trong đó có một số ý kiến đánh giá cao về mặt lý luận, học thuật.

Với một bộ hồ sơ đầy đủ và khá đồ sộ bao gồm: 1 báo cáo Tổng hợp, 1 báo cáo tóm tắt, 1 báo cáo kiến nghị, 1 báo cáo giải trình tài chính, 1 báo cáo số liệu khảo sát thực tiễn, 1 báo cáo khảo sát kinh nghiệm nước ngoài, 99 chuyên đề độc lập, 5 chuyên đề trung gian, 3 tập kỷ yếu hội thảo, 2 cuốn sách đã và đang xuất bản, 13 bài báo đã công bố trên các tạp chí khoa học chuyên ngành… Nhóm nghiên cứu đã hoàn thành hợp đồng nghiên cứu với đầy đủ các sản phẩm đã được cam kết và được hội đồng nghiệm thu đánh giá công phu, nghiêm túc, đạt chất lượng tốt.