Nâng cao hiệu quả hoạt động báo chí sau sáp nhập

Phạm Thị Huệ - Phí Hữu Tuấn
Đại học Quốc tế Sài Gòn - Hội Nhà báo Việt Nam
21:41, ngày 21-04-2026

TCCS - Trong quá trình đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, việc sắp xếp, sáp nhập các cơ quan báo chí là một chủ trương lớn, nhất quán của Đảng và Nhà nước, nhằm khắc phục tình trạng phân tán nguồn lực, chồng chéo chức năng, nhiệm vụ; tạo điều kiện để báo chí phát triển chuyên nghiệp, hiện đại, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công tác thông tin, tuyên truyền. Tuy nhiên, việc sáp nhập về mặt tổ chức là bước đi cần thiết ban đầu; các cơ quan báo chí đang đứng trước những thách thức mới, đòi hỏi cần tiếp tục đổi mới toàn diện trong kỷ nguyên mới.

Kể từ cột mốc ngày 21-6-1925, khi lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc xuất bản Báo Thanh Niên - tờ báo cách mạng đầu tiên - nền báo chí cách mạng Việt Nam đã trải qua một hành trình 100 năm phát triển đầy vẻ vang với hệ thống báo chí phát triển ngày càng lớn mạnh. Tính đến năm 2023, nước ta có hơn 820 cơ quan báo chí; trong đó có 6 cơ quan truyền thông đa phương tiện chủ lực, 127 cơ quan báo, 671 cơ quan tạp chí (319 tạp chí khoa học, 72 tạp chí văn học nghệ thuật), 72 cơ quan đài phát thanh, truyền hình. Nhân sự hoạt động trong lĩnh vực báo chí có khoảng 41.000 người, khối phát thanh, truyền hình xấp xỉ 16.500 người(1)..

Theo tinh thần Nghị quyết số 18-NQ/TW, ngày 25-10-2017, Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII “Một số vấn đề về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả” và Quyết định số 362/QĐ-TTg, ngày 3-4-2019, của Thủ tướng Chính phủ, phê duyệt Quy hoạch phát triển và quản lý báo chí toàn quốc đến năm 2025, quá trình sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy các cơ quan báo chí đến năm 2025 đã đạt những kết quả bước đầu quan trọng. Tính đến tháng 11-2025, cả nước có khoảng 778 cơ quan báo chí sau sáp nhập - giảm đáng kể so với giai đoạn trước (2).

Chiến lược Chuyển đổi số báo chí quốc gia (được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt năm 2023) đặt ra mục tiêu cụ thể, yêu cầu 100% số cơ quan báo chí phải hoạt động, vận hành mô hình tòa soạn hội tụ và tối ưu hóa nguồn thu; đồng thời 90% số cơ quan báo chí ứng dụng trí tuệ nhân tạo và phân tích dữ liệu để tối ưu hóa hoạt động đến năm 2030. Theo đánh giá mức độ trưởng thành chuyển đổi số báo chí năm 2025 của Cục Báo chí, tính đến tháng 12-2025, có 177/778 cơ quan báo chí đạt mức độ trưởng thành nhất định về chuyển đổi số. Trong đó, 33 cơ quan đạt mức xuất sắc, 57 cơ quan đạt mức tốt, 31 cơ quan đạt mức khá (3).

Trung tâm Truyền thông Quảng Ninh đang vận hành theo mô hình "toà soạn hội tụ" với tất cả các loại hình báo chí và nền tảng số_Ảnh: vov.vn

Thay đổi diện mạo đi kèm nâng cao chất lượng hoạt động báo chí

Năm 2025 được coi là "năm về đích" của giai đoạn 1 trong chiến lược quốc gia về chuyển đổi số báo chí. Phần lớn diện mạo các cơ quan báo chí đã thay đổi từ trạng thái "đưa nội dung lên mạng" (digitization) sang "số hóa quy trình và quản trị dựa trên dữ liệu" (digitalization & transformation). Tuy nhiên, bức tranh chung vẫn cho thấy sự phân hóa (digital divide) giữa các nhóm cơ quan báo chí. Nhóm Dẫn dắt (mức xuất sắc/tốt - chiếm khoảng 50% trong tổng số 177 cơ quan báo chí tham gia khảo sát đã hình thành tòa soạn hội tụ đa phương tiện; ứng dụng AI (trí tuệ nhân tạo) vào sản xuất nội dung tự động; sở hữu nền tảng dữ liệu người dùng (First-party data) để cá nhân hóa trải nghiệm và tối ưu quảng cáo/thu phí.

Nhóm Đang phát triển (Mức Khá/Trung bình - Chiếm khoảng 20%) gồm phần lớn báo Đảng địa phương và các tạp chí chuyên ngành. Nhóm này đã hoàn thiện CMS (hệ thống quản trị nội dung); phân phối nội dung đa nền tảng (Web, Facebook, TikTok, Zalo). Tuy nhiên, việc khai thác dữ liệu độc giả còn yếu và mô hình kinh tế báo chí vẫn phụ thuộc lớn vào ngân sách hoặc quảng cáo truyền thống.

Nhóm Còn hạn chế (mức yếu - chiếm khoảng 30%): Gồm các tạp chí nhỏ, báo địa phương vùng khó khăn. Đặc điểm của những cơ quan này là chuyển đổi số còn mang tính hình thức, chủ yếu có trang web điện tử, nhưng quy trình vận hành vẫn theo lối cũ, chưa bảo đảm an toàn thông tin.

Đi cùng với chiến lược chuyển đổi số, quá trình tinh gọn, sáp nhập các cơ quan báo chí đã diễn ra thí điểm tại một số địa phương từ trước khi có Chiến lược chuyển đổi số báo chí. Dấu mốc là ngày 1-1-2019, Trung tâm Truyền thông tỉnh Quảng Ninh (hiện nay là Báo và Phát thanh, Truyền hình Quảng Ninh) chính thức ra mắt và đi vào hoạt động sau khi hợp nhất các cơ quan báo chí, truyền thông của tỉnh, gồm: Báo Quảng Ninh, Đài Phát thanh và Truyền hình; Cổng thông tin điện tử tổng hợp (thuộc Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh); Báo Hạ Long (thuộc Hội Văn học nghệ thuật tỉnh). Từ 22 đầu mối cấp phòng, sau sáp nhập, còn 14 đầu mối. Bộ máy tinh gọn theo mô hình tòa soạn hội tụ đa phương tiện, nhờ đó tối ưu hóa được nguồn lực(4). Cùng năm đó, ngày 28-10-2019, Đài Phát thanh - Truyền hình và Báo Bình Phước đi vào hoạt động trên cơ sở hợp nhất Đài và Báo theo Quyết định số 1167/QĐ-TTg, ngày 10-9-2019, của Thủ tướng Chính phủ(5). Sau khi tiến hành hợp nhất các cơ quan báo chí, Quảng Ninh và Bình Phước đều lập tức vận hành mô hình hoạt động mới.

Từ hai mô hình báo chí tại Quảng Ninh và Bình Phước, có thể rút ra 4 trụ cột thành công chính.

Một là, thành công về tổ chức bộ máy. Khi địa phương chỉ còn một đầu mối chỉ đạo về báo chí, thay vì 3, 4 đầu mối như trước, giúp sự lãnh đạo của tỉnh ủy, ủy ban nhân dân tỉnh được xuyên suốt và nhanh chóng hơn. Việc này cũng góp phần loại bỏ sự chồng chéo ở các bộ phận hành chính, văn thư, kế toán, kỹ thuật,... để tập trung nguồn lực cho đội ngũ phóng viên, biên tập viên trực tiếp sản xuất nội dung.

Hai là, thành công về chuyên môn khi tạo ra được mô hình "Tòa soạn hội tụ" thực chất. Với quy trình sản xuất “một đầu vào - đa đầu ra”, thông tin được quy về một mối (super desk), sau đó được phân phối ra các kênh: báo in, báo điện tử, phát thanh và truyền hình... Điều này giúp thông tin thống nhất và không bị bỏ sót. Bên cạnh đó, đội ngũ phóng viên thường xuyên được đào tạo để tác nghiệp đa phương tiện. Một phóng viên đi hiện trường có thể viết tin cho báo điện tử, chụp ảnh cho báo in và quay video/ghi âm cho phát thanh - truyền hình.

Ba là, thành công về nguồn lực và tài chính. Thay vì mỗi cơ quan phải đầu tư hạ tầng kỹ thuật riêng lẻ, thì sau sáp nhập được quy hoạch vào một "hệ sinh thái" chung, giúp tiết kiệm nguồn lực đáng kể. Ngoài ra, nhờ tập trung nguồn lực quảng cáo và truyền thông vào một địa chỉ duy nhất, doanh thu của đơn vị được cải thiện, từ đó nâng cao thu nhập cho người lao động so với khi còn hoạt động riêng lẻ.

Bốn là, thành công về hiệu quả chính trị - xã hội. Mô hình hợp nhất tạo thêm hiệu lực, hiệu quả trong công tác tuyên truyền. Cơ quan báo chí đã phản ứng nhanh, định hướng dư luận thống nhất trên tất cả các kênh, tránh được tình trạng “trống đánh xuôi, kèn thổi ngược” giữa các báo, đài trong cùng một tỉnh. Bên cạnh đó, sự cộng hưởng giữa báo in, sóng phát thanh/truyền hình và đặc biệt là các phương tiện truyền thông xã hội (Fanpage QMG, YouTube...) giúp thông tin của tỉnh tiếp cận được mọi tầng lớp nhân dân.

Có thể nói, mô hình báo chí Quảng Ninh, Bình Phước không chỉ là một phép cộng cơ học (sáp nhập hành chính) mà còn tạo ra sự thay đổi về chất trong quy trình làm báo. Thành công này chứng minh rằng việc quy hoạch, sắp xếp lại báo chí là xu thế tất yếu để báo chí địa phương phát triển trong kỷ nguyên số, tạo tiền đề quan trọng cho Chiến lược chuyển đổi số báo chí quốc gia.

Tại Thành phố Hồ Chí Minh, trong giai đoạn 1 triển khai Đề án sắp xếp, phát triển và quản lý báo chí đến năm 2025, Thành phố thực hiện sắp xếp hệ thống cơ quan báo chí theo hướng tinh gọn dưới hình thức chuyển đổi cơ quan chủ quản, mô hình hoạt động, sáp nhập từ 27 cơ quan báo chí còn 19 cơ quan báo chí(6). Cùng với Thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội cũng trình đề án sắp xếp các cơ quan báo chí trên địa bàn Thành phố. Ngày 10-1-2026, Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội kết luận thống nhất chủ trương thành lập cơ quan “Báo và phát thanh, truyền hình Hà Nội” trên cơ sở sáp nhập các cơ quan báo chí của thành phố. Đề án được trình phê duyệt, ban hành quyết định thành lập và các quyết định bổ nhiệm cán bộ chủ chốt của cơ quan "Báo và phát thanh, truyền hình Hà Nội" vào đầu năm 2026(7).

Các phóng viên tác nghiệp tại Trung tâm báo chí Đại hội XIV của Đảng_Ảnh: hanoimoi.vn

Nhiều thách thức trong giai đoạn chuyển tiếp

Những kết quả bước đầu cho thấy, chủ trương sáp nhập, tinh gọn báo chí là đúng đắn, phù hợp với yêu cầu đổi mới hệ thống chính trị và phát triển báo chí trong giai đoạn hiện nay. Tuy nhiên, thực tiễn hoạt động báo chí sau sáp nhập vẫn tồn tại một số vấn đề, cần được nhận diện và có giải pháp hoàn thiện kịp thời.

Thứ nhất, quá trình sáp nhập đã tạo ra những thay đổi lớn về cơ cấu tổ chức, phân công nhiệm vụ và môi trường làm việc, tác động trực tiếp đến tâm lý, động lực và khả năng thích ứng của đội ngũ cán bộ, phóng viên, biên tập viên. Có cơ quan báo và phát thanh, truyền hình địa phương (khi được sáp nhập từ 2 - 3 tỉnh, phải hợp nhất 4 - 6 cơ quan báo, đài) có đội ngũ phó giám đốc 12 - 17 người, đội ngũ trưởng, phó phòng 50 - 70 người, rất khó để phân công nhiệm vụ, công việc. Trong giai đoạn chuyển tiếp, một bộ phận nhân lực chưa kịp thích ứng với mô hình hoạt động mới, nhất là yêu cầu làm báo đa nền tảng, làm việc theo quy trình hội tụ và ứng dụng công nghệ số. Sự khác biệt về môi trường, trình độ, kỹ năng và tư duy nghề nghiệp giữa các nhóm nhân lực trước sáp nhập tác động trực tiếp đến sự ổn định tâm lý và nhiệt huyết nghề nghiệp của người làm báo. Bên cạnh đó, còn có tình trạng “chảy máu chất xám” do đơn vị mới còn khó khăn khi nhân lực tăng, dẫn đến không ít lao động có năng lực phải chuyển công tác. Thực trạng đó đặt ra thách thức không nhỏ trong việc hình thành một đội ngũ báo chí “tinh, gọn, mạnh” trong bối cảnh mới.

Thứ hai, đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật. Mức độ đầu tư và khả năng ứng dụng công nghệ giữa các đơn vị trước sáp nhập khiến quá trình tích hợp hệ thống, vận hành tòa soạn và tổ chức sản xuất nội dung gặp không ít khó khăn. Với cơ quan báo chí địa phương sáp nhập từ nhiều báo, đài, việc sử dụng và phát huy tối đa hạ tầng kỹ thuật cũ là bài toán lớn. Có địa phương sử dụng lại hạ tầng kỹ thuật và trụ sở cũ làm văn phòng thường trú (bên cạnh trụ sở chính đặt tại trung tâm địa phương). Việc phải tích hợp các nền tảng kỹ thuật riêng lẻ từ trước khiến quá trình quản trị tòa soạn và sản xuất nội dung bị phân tán. Ở một số cơ quan báo chí, việc ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và các nền tảng quản trị hiện đại còn mang tính cục bộ, chưa gắn chặt với đổi mới quy trình tác nghiệp và mô hình tổ chức. Ngoài ra, sự khác biệt về mức độ đầu tư và khả năng ứng dụng công nghệ giữa các đơn vị trước sáp nhập làm chậm tiến độ triển khai mô hình tòa soạn hiện đại (có thể dẫn đến lãng phí).

Thứ ba, về cơ chế vận hành, nhiều cơ quan báo chí chưa kịp thời hoàn thiện quy trình tác nghiệp, cơ chế phối hợp nội bộ và phương thức đánh giá hiệu quả công việc của người lao động trong giai đoạn mới. Một số cơ quan báo chí địa phương còn yếu về kinh tế báo chí, dẫn đến khó khăn nếu phải tự chủ. Trong khi đó, quy trình điều hành của cơ quan báo chí hợp nhất chưa hoàn thiện, còn nhiều tầng nấc trung gian, dẫn đến kéo dài thời gian xử lý công việc, giảm tính chủ động, linh hoạt, dễ làm gián đoạn dòng chảy thông tin, ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm báo chí và khả năng thông tin kịp thời.

Tái cấu trúc đội ngũ theo hướng tinh gọn, chuyên nghiệp, thích ứng môi trường truyền thông số

Sau sáp nhập, thách thức lớn nhất đối với báo chí không nằm ở các con số cơ học mà là sự hòa nhập về tư duy và kỹ năng của đội ngũ cán bộ, phóng viên, biên tập,... Để nâng cao hiệu quả, cần tập trung thực hiện một số giải pháp:

Cần nhanh chóng chuẩn hóa khung năng lực, xây dựng bộ tiêu chuẩn nghề nghiệp mới, yêu cầu phóng viên, biên tập viên không chỉ giỏi nghiệp vụ truyền thống, mà còn phải có kỹ năng sản xuất nội dung đa phương tiện, xử lý dữ liệu và tương tác số. Các cơ quan báo chí cần rà soát, sắp xếp lại đội ngũ theo vị trí việc làm, bảo đảm bố trí đúng người, đúng việc, phát huy được năng lực và kinh nghiệm của từng cá nhân. Ngoài ra, cần tối ưu hóa sơ đồ tổ chức, rà soát và từng bước khắc phục tình trạng mất cân đối trong cơ cấu nhân lực giữa các bộ phận; cắt giảm mạnh mẽ khối hành chính - gián tiếp, để dồn nguồn lực cho khối nghiệp vụ nội dung, đặc biệt là các bộ phận chuyên trách về báo chí số. Chú trọng chất lượng đội ngũ lãnh đạo cơ quan báo chí, lựa chọn những cán bộ có trình độ chuyên môn cao, bản lĩnh chính trị, có năng lực quản trị, tư duy đổi mới, am hiểu sâu sắc về vận hành tòa soạn hội tụ và kinh tế báo chí.

Công tác đào tạo báo chí, cả ở trong trường học và trong cơ quan báo chí, cần được đổi mới theo hướng cập nhật, linh hoạt và gắn chặt với thực tiễn hoạt động báo chí trong bối cảnh mới. Các chương trình đào tạo, tập huấn chú trọng lồng ghép kiến thức và kỹ năng mới về công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, phân tích dữ liệu, quản lý nền tảng số, đồng thời rèn luyện tư duy sản xuất nội dung lấy công chúng làm trung tâm.

Đổi mới đào tạo không chỉ dừng ở việc bổ sung kỹ năng công nghệ, kỹ thuật, mà cần được triển khai một cách toàn diện, kết hợp chặt chẽ giữa bồi dưỡng lý luận chính trị, đạo đức nghề nghiệp với nâng cao năng lực nghiệp vụ. Theo đó, công tác bồi dưỡng cần được thực hiện thường xuyên và mang tính ứng dụng cao. Các cơ sở đào tạo và cơ quan báo chí phải hướng đến đào tạo tích hợp, trong đó, lồng ghép kiến thức về trí tuệ nhân tạo (AI), phân tích dữ liệu công chúng và quản lý nền tảng số vào quy trình đào tạo nghiệp vụ hằng năm. Ngoài ra, cần thúc đẩy tinh thần tự học, khuyến khích mỗi sinh viên, phóng viên, biên tập viên,… chủ động cập nhật công nghệ mới, coi sự chuyên nghiệp và khả năng thích ứng là yếu tố “sống còn” trong môi trường áp lực cao.  

Bên cạnh đó, việc ứng dụng công nghệ không chỉ dừng lại ở đầu tư thiết bị, mà phải gắn liền với tư duy quản trị số và vai trò dẫn dắt của đội ngũ lãnh đạo. Thực tiễn cho thấy, nhiều cơ quan báo chí sau sáp nhập phải tích hợp các hệ thống dữ liệu, công nghệ, kỹ thuật rời rạc được hình thành từ trước; dẫn đến khó khăn trong quản trị tòa soạn và tổ chức sản xuất nội dung . Do đó, giải pháp trọng tâm là xây dựng hệ thống quản trị tòa soạn hội tụ (Converged CMS), tích hợp toàn bộ quy trình từ thu thập, xử lý đến phát hành nội dung trên một nền tảng duy nhất, để nâng cao hiệu suất làm việc. Ngoài ra, cần thiết lập cơ sở dữ liệu dùng chung thông qua việc tạo ra một kho lưu trữ số hóa tập trung, cho phép các bộ phận khác nhau trong cơ quan sau sáp nhập (báo in, báo điện tử, phát thanh, truyền hình) cùng khai thác và tái sử dụng tài nguyên thông tin, tránh lãng phí. Nhanh chóng đồng bộ hóa hạ tầng kỹ thuật, nhất là khắc phục sự chênh lệch về mức độ đầu tư giữa các đơn vị trước đây để bảo đảm quy trình tác nghiệp không bị gián đoạn.

Công nghệ mới mở ra cơ hội tối ưu hóa quy trình tại các cơ quan báo chí nhưng cần được kiểm soát chặt chẽ để bảo vệ giá trị cốt lõi. Theo đó, các cơ quan báo chí cần có chiến lược phân tích dữ liệu (data analytics) để hiểu hành vi độc giả, từ đó sản xuất nội dung phù hợp với nhu cầu của từng phân khúc khách hàng. Người làm báo cần biết cách ứng dụng AI trong sản xuất nội dung. Có thể sử dụng trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ tóm tắt tin tức, chuyển đổi giọng nói thành văn bản hoặc phân tích xu hướng dư luận, điều này giúp nhà báo phản ứng nhanh trước các vấn đề thời sự.

Việc ứng dụng các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, tự động hóa,… trong hoạt động báo chí đang mở ra nhiều cơ hội về nâng cao hiệu quả sản xuất và phân phối nội dung. Tuy nhiên, đi kèm với cơ hội là những yêu cầu mới về quản lý, định hướng và kiểm soát rủi ro. Cần tránh khuynh hướng “vị công nghệ” (technological determinism) trong quản trị tòa soạn. Nếu coi công nghệ là mục tiêu thay vì công cụ, cơ quan báo chí sau sáp nhập có nguy cơ đánh mất giá trị cốt lõi là tính định hướng và chiều sâu nội dung, từ đó làm suy giảm “vốn xã hội” (social capital) và niềm tin của độc giả. Công nghệ cần được sử dụng như công cụ hỗ trợ, không thay thế vai trò định hướng của con người và không làm suy giảm trách nhiệm xã hội của báo chí. Với thực trạng thông tin sai lệch, xuyên tạc trên không gian mạng diễn biến phức tạp hiện nay, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong sản xuất nội dung cần được kiểm soát nghiêm ngặt thông qua các quy chế nội bộ, quy trình kiểm duyệt và trách nhiệm cá nhân rõ ràng.

Đổi mới quản trị nội bộ, tối ưu hóa tiêu chí đánh giá hiệu quả

Trong năm 2025, Hội Nhà báo Việt Nam, tổ chức chính trị - xã hội - nghề nghiệp của người làm báo Việt Nam, đã rất thành công khi tổ chức chuỗi hội thảo, tọa đàm tại ba miền Bắc - Trung - Nam với chủ đề “Tổ chức tòa soạn đa loại hình và quản lý chất lượng nội dung báo chí trong bối cảnh hiện nay”, “Quản lý tòa soạn hội tụ trong bối cảnh hợp nhất báo chí” và Hội thảo Nâng cao chất lượng tác phẩm báo chí đa phương tiện về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong bối cảnh mới” tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh. Đây là những sự kiện thiết thực đối với các cơ quan báo chí sau sáp nhập, phản ánh những chuyển dịch quan trọng của nền báo chí trong nước. Đối với đội ngũ nhà báo, các sự kiện này không chỉ là hoạt động sinh hoạt nghiệp vụ đơn thuần, mà còn mang những ý nghĩa cốt lõi, tác động trực tiếp đến nghề nghiệp của họ. Đây là dịp để những nhà báo từ các vùng miền, các loại hình báo chí khác nhau chia sẻ khó khăn đặc thù và bài học thực tế. Bài toán mới đặt ra là việc sáp nhập về mặt tổ chức chỉ thực sự hiệu quả khi đi kèm với sự đổi mới về quy trình quản trị và cơ chế kinh tế báo chí bền vững.

Để khắc phục tình trạng phân công nhiệm vụ chồng chéo và ranh giới trách nhiệm không rõ ràng, các cơ quan báo chí cần chuẩn hóa quy trình hội tụ xuất bản, xây dựng quy trình tác nghiệp thống nhất tất cả các khâu, giảm bớt các tầng nấc trung gian để tăng tính linh hoạt. Tăng cường phân cấp quản lý cho các ban biên tập chuyên môn, gắn quyền hạn với trách nhiệm giải trình cụ thể, để đẩy nhanh tốc độ xử lý thông tin. Xây dựng văn hóa tổ chức thống nhất, xóa bỏ rào cản tâm lý giữa những nhóm nhân sự từ các đơn vị cũ, tạo dựng môi trường làm việc chuyên nghiệp, hiện đại và kỷ luật.

Trong bối cảnh áp lực tự chủ ngày càng lớn, cơ chế tài chính cần bảo đảm sự hài hòa giữa nhiệm vụ chính trị và hiệu quả kinh tế. Do đó, các cơ quan báo chí cần xây dựng cơ chế tài chính tự chủ, đa dạng hóa nguồn thu từ dịch vụ nội dung số và truyền thông, phân bổ ngân sách dựa trên hiệu quả thực hiện nhiệm vụ chính trị - xã hội.

Cần đổi mới hệ thống tiêu chí đánh giá hiệu quả hoạt động báo chí theo hướng toàn diện, trên cơ sở xây dựng một cơ chế đánh giá rõ ràng, công bằng, công khai, gắn trách nhiệm với quyền lợi, củng cố kỷ luật nghề nghiệp và văn hóa tổ chức trong cơ quan báo chí, tạo điều kiện để người làm báo yên tâm công tác, phát huy năng lực. Các cơ quan báo chí cần có cơ chế đánh giá KPI hiện đại hơn, thông qua việc xây dựng hệ thống tiêu chí đánh giá dựa trên cả định lượng (lượt truy cập, độ lan tỏa) và định tính (tính chính xác, giá trị định hướng, tác động xã hội). Ngoài ra, cần có chính sách đãi ngộ tương xứng, bằng cách xây dựng bảng lương và thưởng linh hoạt cho đội ngũ làm báo đa phương tiện và nhân sự kỹ thuật cao,… bảo đảm thu nhập và phúc lợi phản ánh đúng áp lực và khối lượng công việc tăng thêm sau khi sáp nhập. Bên cạnh đó, có lộ trình phát triển nghề nghiệp, tạo điều kiện cho các biên tập viên, phóng viên xuất sắc tham gia các dự án, đề tài lớn, được thử thách ở các vị trí quan trọng để gia tăng sự gắn bó lâu dài với tổ chức.

Đổi mới, sắp xếp các cơ quan báo chí là chủ trương đúng đắn, tất yếu trong quá trình đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, góp phần xây dựng nền báo chí cách mạng Việt Nam chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại trong kỷ nguyên mới./.

--------------

(1) Minh Duyên, “Công tác báo chí năm 2023: nhiều kết quả nổi bật”, Chuyên trang Tư liệu của Thông tấn xã Việt Nam, https://nvsk.vnanet.vn/cong-tac-bao-chi-nam-2023-nhieu-ket-qua-noi-bat-1-137874.vna, ngày 21-12-2023
(2), (3) “Bức tranh chuyển đổi số báo chí 2025: Cả nước có 33 cơ quan báo chí đạt mức xuất sắc”, Báo Tin tức, https://baotintuc.vn/infographics/buc-tranh-chuyen-doi-so-bao-chi-2025-ca-nuoc-co-33-co-quan-bao-chi-dat-muc-xuat-sac-20251219200806892.htm, ngày 19-12-2025
(4) “Kinh nghiệm tinh gọn, sáp nhập các cơ quan báo chí”, VTV online, https://vtv.vn/xa-hoi/kinh-nghiem-tinh-gon-sap-nhap-cac-co-quan-bao-chi-20241213203245927.htm, ngày 13-12-2024
(5) Bùi Liêm, “Thành lập Đài Phát thanh - truyền hình và Báo Bình Phước”, Báo Tuổi Trẻ, https://tuoitre.vn/thanh-lap-dai-phat-thanh-truyen-hinh-va-bao-binh-phuoc-20191028185543264.htm, ngày 28-10-2019
(6) “TP. HCM trình đề án sắp xếp các cơ quan báo chí trước ngày 31-12-2025”, Báo Lao Động, https://laodong.vn/xa-hoi/tphcm-trinh-de-an-sap-xep-cac-co-quan-bao-chi-truoc-ngay-31122025-1631464.ldo, ngày 26-12-2025
(7) “Thành ủy Hà Nội thống nhất thành lập cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội”, Tạp chí điện tử Công dân và Khuyến học, https://congdankhuyenhoc.vn/thanh-uy-ha-noi-thong-nhat-thanh-lap-co-quan-bao-va-phat-thanh-truyen-hinh-ha-noi-179260111231725482.htm, ngày 12-1-2026