Hội thảo khoa học: Đại hội II của Đảng tại Tuyên Quang - Thủ đô kháng chiến

PGS.TS Phạm Văn Linh, Phó trưởng Ban Tuyên giáo  Trung ương phát biểu khai mạc hội thảo.

TCCSĐT - Sáng 18-2, tại Tuyên Quang, Ban Tuyên giáo Trung ương và Tỉnh uỷ Tuyên Quang phối hợp tổ chức Hội thảo khoa học Đại hội II của Đảng tại Tuyên Quang - Thủ đô kháng chiến, nhằm ôn lại truyền thống lịch sử vẻ vang của Đảng. Hội thảo thu hút sự tham gia của nhiều nhà khoa học, nhà nghiên cứu, các cán bộ lão thành cách mạng, nhân chứng lịch sử nguyên là đại biểu dự Đại hội Đảng lần thứ II tổ chức từ ngày 11 đến 19-2-1951, lãnh đạo tỉnh Tuyên Quang và các tỉnh thuộc Căn cứ địa Việt Bắc cũ.

Báo cáo đề dẫn tại Hội thảo, PGS.TS Phạm Văn Linh, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương nhấn mạnh: Đại hội đại biểu lần thứ II của Đảng là một sự kiện có tầm vóc to lớn, có ý nghĩa quan trọng trong lịch sử Đảng, lịch sử cách mạng Việt Nam. Đại hội lần thứ II của Đảng là Đại hội kháng chiến, đánh dấu mốc mới trong quá trình lãnh đạo và trưởng thành của Đảng ta. Đường lối do Đại hội vạch ra đã đáp ứng yêu cầu trước mắt của kháng chiến, yêu cầu lâu dài của cách mạng và thực sự là những đóng góp quý báu vào kho tàng lý luận của cách mạng Việt Nam. Hội thảo làm sáng tỏ thêm những giá trị, ý nghĩa lịch sử to lớn của Đại hội và phát huy những giá trị trong quá trình đẩy mạnh công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước vì mục tiêu: "Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh".

Đồng chí Nguyễn Sáng Vang – Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Tuyên Quang nhiệt liệt chào mừng các vị đại biểu về dự Hội thảo.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, đồng chí Nguyễn Sáng Vang – Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Tuyên Quang nhiệt liệt chào mừng các vị đại biểu về dự Hội thảo quan trọng này, bày tỏ sự cảm động trước tinh thần, ý chí, tình cảm tốt đẹp của các nhân chứng lịch sử, tuy tuổi cao sức yếu, đường xá xa xôi, nhưng vẫn dành thời gian đến dự và có nhiều tham luận quan trọng làm sáng tỏ thêm đường lối cách mạng của Đảng. Lịch sử đã giao phó cho Tuyên Quang sứ mệnh là “Thủ đô kháng chiến”, nơi các cơ quan Trung ương đặt trụ sở làm việc để lãnh đạo cuộc kháng chiến đi đến thắng lợi. Với tinh thần "Tất cả cho tiền tuyến, tất cả để chiến thắng", Đảng bộ và nhân dân Tuyên Quang đã dốc sức xây dựng hậu phương, chi viện sức người, sức của cho tiền tuyến.

Đại hội II năm 1951 với khẩu hiệu “Đoàn kết, nhất trí, giành độc lập cho Tổ quốc, dân chủ cho nhân dân và hòa bình cho thế giới”, 211 đại biểu đại diện cho hơn 760.000 đảng viên tham dự. Đại hội II đã tập trung thảo luận và thông qua nhiều văn kiện quan trọng như Tuyên ngôn, Chính cương, Điều lệ mới của Đảng… Báo cáo chính trị của Chủ tịch Hồ Chí Minh, báo cáo Bàn về cách mạng Việt Nam của Tổng Bí thư Trường Chinh đã nêu bật mục tiêu, phương hướng cơ bản của Cương lĩnh chính trị bao quát là tiêu diệt đế quốc xâm lược và trừng trị bù nhìn phản quốc làm cho nước Việt Nam hoàn toàn độc lập, thống nhất, bảo vệ hòa bình thế giới. Để kháng chiến thắng lợi, Đảng quyết định phải mở rộng khối đại đoàn kết dân tộc thông qua việc thành lập Mặt trận Liên Việt, tổ chức sản xuất để phục vụ kháng chiến, xây dựng quân đội nhân dân, hoàn thành chiến tranh giải phóng dân tộc. Đại hội quyết định đưa Đảng ra hoạt động công khai với tên Đảng Lao động Việt Nam, do Chủ tịch Hồ Chí Minh làm Chủ tịch, đồng chí Trường Chinh làm Tổng Bí thư, tổ chức 2 Đảng cách mạng ở Lào và Cam-pu-chia để lãnh đạo nhân dân các nước giành độc lập. Có thể nói, Đại hội II là Đại hội của kháng chiến khi đề ra những quyết sách quan trọng chuyển cuộc kháng chiến chống Pháp sang giai đoạn tổng phản công, làm nên chiến thắng Điện Biên lừng lẫy địa cầu. Giáo sư sử học Đinh Xuân Lâm cho rằng: “Đại hội II có ý nghĩa lớn và có tầm quan trọng quyết định cho thắng lợi của chúng ta. Vai trò của lãnh tụ Hồ Chí Minh có tính chất quyết định với thắng lợi của Đại hội. Vì tất cả công của đại hội về nội dung và tổ chức, Chủ tịch Hồ Chí Minh đều nắm rất rõ”.

Các tham luận trình bày tại Hội thảo tập trung làm rõ tư tưởng chiến lược của Trung ương Đảng, Bác Hồ về xây dựng căn cứ địa cách mạng, xây dựng An toàn khu Trung ương trong kháng chiến; quá trình hình thành, hoạt động của các cơ quan đầu não kháng chiến tại Tuyên Quang; địa điểm, thời gian Chủ tịch Hồ Chí Minh ở Tuyên Quang; các sự kiện, quyết định quan trọng của Trung ương Đảng, Chính phủ, Quốc hội và Bác Hồ ở Tuyên Quang. Đồng thời cũng tập trung làm rõ Tuyên Quang là Thủ đô của cuộc kháng chiến.

Đồng chí Đỗ Mười, nguyên đại biểu Đại hội Đảng II, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa II, nguyên Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam đã viết: Tuyên Quang là vùng đất “thiên thời, địa lợi, nhân hòa”, trong cách mạng tháng Tám năm 1945, Tuyên Quang là Thủ đô Khu giải phóng, nơi Bác Hồ và Trung ương Đảng ở, làm việc, quyết định và lãnh đạo thành công cuộc Tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước. Năm 1947, khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp nổ ra, do có cơ sở cách mạng vững chắc, vị trí chiến lược quan trọng, giao thông liên lạc thuận tiện, đảm bảo an toàn bí mật, tỉnh Tuyên Quang được chọn là nơi ở, làm việc của Bác Hồ, Trung ương Đảng, Chính phủ và các bộ, ban, ngành, các cơ sở kháng chiến.

Đại tá, PGS, TS. Lê Đình Sỹ cho rằng: nhìn từ góc độ khoa học, xem xét phân tích thực tiễn, chúng ta thấy Tuyên Quang đúng là tỉnh được gọi là Thủ đô kháng chiến. Điều này được thể hiện trên nhiều phương diện, có thể nêu lên hai yếu tố sau đây: Thứ nhất, Tuyên Quang là nơi đóng đô của chính quyền Nhà nước, của Trung ương Đảng, Chính phủ và Quốc hội, nơi làm việc của các Bộ hoặc cơ quan ngang bộ và rất nhiều cơ quan Trung ương; Thứ hai, là thời gian đóng và làm việc lâu nhất của Chủ tịch Hồ Chí Minh và các đồng chí lãnh đạo khác và các cơ quan đoàn thể Trung ương.

Hội thảo đã tập trung khẳng định vai trò của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với sự thành công của Đại hội II, với chiến thắng của cuộc kháng chiến chống Pháp, vai trò của nhân dân các dân tộc tỉnh Tuyên Quang và các tỉnh ở vùng An toàn khu Việt Bắc trong việc bảo vệ Bác Hồ và Trung ương Đảng và Chính phủ, đóng góp tích cực cho công cuộc kháng chiến kiến quốc thắng lợi.

Hơn 60 năm đã qua, vị thế của đất nước ta đã lớn mạnh hơn nhiều, song ý nghĩa lịch sử của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ II của Đảng vẫn còn nguyên giá trị, ngày càng được khẳng định rõ nét và đang đồng hành cùng với các thế hệ người Việt Nam hôm nay trên con đường bảo vệ độc lập dân tộc và tiến lên chủ nghĩa xã hội. Những giá trị về xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền, phát triển kinh tế, chính sách đại đoàn kết dân tộc mà Đại hội II của Đảng đề ra đến nay vẫn còn nguyên giá trị và đang được kế thừa, phát huy hiệu quả trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước hiện nay.

Thời gian qua, nhiều di tích trên địa bàn tỉnh đã và đang được đầu tư, tôn tạo. Đó là sự đánh giá cao vị thế, những đóng góp to lớn của quân và dân tỉnh Tuyên Quang; thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Trung ương Đảng, Quốc hội, Chính phủ, các bộ, ban, ngành Trung ương dành cho vùng chiến khu cách mạng./.