“Bước qua lời thề”

TCCSĐT - Quyết định lại cho tiến hành tòa án quân sự xét xử những người bị Mỹ nghi là phần tử khủng bố và giam giữ nhiều năm nay ở nhà tù Goan-ta-na-mô (Goantanamo) là bước quay ngoắt trong quan điểm chính sách của tổng thống Mỹ Barack B.Ô-ba-ma. Nó rất có thể là một nước cờ sách lược sáng giá của vị tổng thống này, nhưng cũng có thể trở thành con dao hai lưỡi.

Từ khi Tổng thống B.Ô-ba-ma lên nắm quyền, ông đã mong muốn tạo dựng một dấu ấn khác biệt trong vấn đề Goan-ta-na-mô. Tuy nhiên, cũng từ đó, Quốc hội Mỹ đã gây trở ngại đối với chính quyền B.Ô-ba-ma, như cấm chuyển tù nhân lên đất Mỹ, thậm chí cấm cả việc xét xử họ tại đây.

Với quyết định cho tiến hành tòa án quân sự, không những tòa án quân sự Mỹ lại có thể tiến hành những phiên tòa kín, vận dụng những luật lệ không thể bảo đảm đầy đủ mọi quyền lợi chính đáng cho những người bị xét xử, mà trên thực tế cũng còn là quyết định tiếp tục duy trì trại giam đầy tai tiếng này. Cả hai chuyện ấy đều hoàn toàn trái ngược với cam kết của ông B.Ô-ba-ma khi ra tranh cử tổng thống và một trong những quyết định của ông B.Ô-ba-ma sau khi nhậm chức Tổng thống Mỹ.

Hồi ấy, ông B.Ô-ba-ma đã cam kết sẽ đóng cửa nhà tù này và đã quyết định đóng cửa nhà tù Goan-ta-na-mô trong năm 2010. Quyết định mới của ông B.Ô-ba-ma là bằng chứng cho thấy cam kết tranh cử kia không được thực hiện đầy đủ hoặc việc thực hiện đã bị thất bại. Thực tế đó không thể không làm tổn hại đến uy tín cá nhân của ông B.Ô-ba-ma trong cử tri Mỹ bởi nó động chạm đến lòng tin của cử tri vào cam kết của các ứng cử viên và sự tin cậy ấy chi phối rất quyết định tâm lý của cử tri trong mọi cuộc bầu cử.

Không phải ông B.Ô-ba-ma không ý thức được điều đó và đã chấp nhận điều đó ngay từ bây giờ để hạn chế những tác động tiêu cực từ đó tới khả năng tái cử của mình trong cuộc bầu cử tổng thống tới. Thà bị mang tiếng bây giờ còn hơn là vào thời điểm ngay trước cuộc bầu cử. Việc bước qua lời nguyền khi xưa nằm trong suy tính ấy.

Tương quan lực lượng trong lưỡng viện lập pháp ở Mỹ đã thay đổi sau cuộc bầu cử Quốc hội giữa nhiệm kỳ mới rồi khiến ông B.Ô-ba-ma giờ có muốn thì cũng không thể có được sự chấp thuận từ phía Quốc hội để có thể đóng cửa nhà tù này như đã cam kết và từng quyết định. Không chỉ Đảng Cộng hòa chống đối đến cùng mà đa phần người dân Mỹ cũng không muốn đóng cửa nhà tù này vì lo ngại phải chấp nhận để những người bị giam giữ lâu nay ở Goan-ta-na-mô ở trên đất Mỹ một khi chẳng có đồng minh nào của Mỹ sẵn sàng tiếp nhận họ.

Câu chuyện về nhân quyền, việc duy trì nhà tù này và tiếp tục đưa hơn 170 người còn bị giam cầm ở đây ra xét xử trước tòa án quân sự thật sự chẳng nghĩa lý gì đối với ông B.Ô-ba-ma khi nhu cầu được đặt ra, lợi ích thiết thực được xác lập là phải tranh thủ cử tri, vô hiệu hóa sự chống đối của Đảng Cộng hòa, giành giật với Đảng Cộng hòa bộ phận cử tri ở trung tâm.

Nếu như lời nguyền khi xưa đã góp phần giúp ông B.Ô-ba-ma thắng cử thì việc từ bỏ lời nguyền ấy ngay từ bây giờ được thực hiện nhằm mục tiêu giúp ông B.Ô-ba-ma duy trì khả năng tái cử./.