Xuất khẩu cá tra, ba sa sẽ đạt khoảng 1,2 tỉ USD

Dự báo kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này năm nay sẽ đạt khoảng 1,2 tỉ USD, chiếm xấp xỉ 29% tổng kim ngạch xuất khẩu hàng thuỷ sản, bất chấp những khó khăn do tình trạng cung - cầu nguyên liệu không ổn định từ đầu năm tới nay.

Mặc dù đã được khẳng định là mặt hàng xuất khẩu bền vững nhưng giống như nhiều loại nông sản khác, cá tra và ba sa vẫn thường xuyên chịu cảnh nguồn nguyên liệu khi thừa khi thiếu do tình trạng phát triển tự phát, không theo quy hoạch chặt chẽ.

Vừa trải qua tình cảnh ế thừa nghiêm trọng dẫn đến những thiệt hại đáng kể cho người nuôi vài tháng trước, thời điểm này, con cá da trơn lại đang rơi vào tình cảnh cung không đủ cầu, các cơ sở chế biến đứng trước nguy cơ thiếu nguyên liệu làm hàng xuất khẩu.

Giới doanh nghiệp phàn nàn rằng hiện giá cá tra philê xuất khẩu đã tăng khoảng 10% nhưng nhiều doanh nghiệp trong số họ vẫn không dám ký hợp đồng vì lo ngại không đủ hàng để giao.

Phó chủ tịch VASEP Ngô Phước Hậu chấn an rằng tình trạng thiếu nguyên liệu sẽ không quá nghiêm trọng vì doanh nghiệp đã được cảnh báo trước và đã tổ chức nuôi từ nhiều tháng nay. Người nông dân đồng bằng Cửu Long bắt đầu thu lợi nhuận trở lại nhờ giá cá tăng.

Tuy nhiên, VASEP cũng dự báo, sau cú sốc thừa nguyên liệu gây áp lực lớn cho thị trường, doanh nghiệp và người nuôi, khả năng thiếu nguyên liệu sẽ kéo dài đến quí I năm 2009.

Hiện nay, các doanh nghiệp đang được khuyến khích tự tổ chức nuôi hoặc ký hợp đồng nuôi cá với nông dân, không thu mua cá của người nuôi tự phát. Đây được coi là giải pháp quan trọng nhằm chấm dứt tình trạng khi thừa lúc thiếu trong sản xuất và chế biến cá, tránh thiệt hại cho cả người nuôi và doanh nghiệp.

Theo VASEP, phát triển mạnh mô hình nuôi cá gắn kết với chế biến cũng sẽ là cơ sở cho ngân hàng mạnh tay đầu tư vốn để doanh nghiệp có thể hỗ trợ người nuôi và thuận lợi trong việc thu mua sản phẩm theo hợp đồng bao tiêu đã ký. Thực tế ở đồng bằng sông Cửu Long cho thấy, những người nuôi cá theo hợp đồng bao tiêu sản phẩm đều không bị thua lỗ trong đợt khủng hoảng thừa cá vừa qua mà còn thu lãi khoảng 10%.

Hiệp hội này sẽ công khai nhu cầu nguyên liệu làm hàng xuất khẩu hàng năm để giúp doanh nghiệp và các địa phương có kế hoạch ổn định nguồn nguyên liệu. Khâu phân tích thông tin và dự báo thị trường cũng sẽ được tăng cường nhằm hạn chế tình trạng bán phá giá gây thiệt hại cho doanh nghiệp và người nuôi cá.

Theo VASEP, để đạt mục tiêu xuất khẩu 1,5 tỉ USD vào năm 2009, người nuôi trong nước cần cung cấp khoảng 1,2 triệu tấn cá để chế biến 600.000 tấn cá tra philê thành phẩm./.