Từ đối đầu sang đối tác

TCCSĐT - Chuyến thăm Pa-ki-xtan hai ngày của Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Ryabkov tuy chưa đến mức để được coi là một cuộc cấp cao giữa hai nước, nhưng cũng đủ để là một sự kiện quan trọng trong mối quan hệ song phương này.

Trong quá khứ, Nga và Pa-ki-xtan đối đầu với nhau nhiều hơn là hợp tác với nhau. Bây giờ, xem ra đang dần trở thành bạn và đối tác của nhau.

Lợi ích của tăng cường hợp tác kinh tế đóng vai trò không nhỏ, nhưng quyết định hơn cả là lợi ích về chính trị, an ninh khiến hai nước xích lại gần nhau. Nó liên quan mật thiết đến triển vọng tình hình ở Áp-ga-ni-xtan và ảnh hưởng của Ta-li-ban ở Áp-ga-ni-xtan. Việc Nga và Pa-ki-xtan hiện đang nỗ lực cải thiện quan hệ và tăng cường hợp tác là sự chuẩn bị của cả hai cho thời kỳ quân đội nước ngoài rút hết khỏi Áp-ga-ni-xtan.

Khi xưa, Pa-ki-xtan hậu thuẫn đắc lực những lực lượng vũ trang ở Áp-ga-ni-xtan, đặc biệt là Ta-li-ban, đối đầu với quân đội Liên Xô ở Áp-ga-ni-xtan. Bây giờ, tương lai của Áp-ga-ni-xtan tác động trực tiếp đến tình hình chính trị, an ninh ở cả hai nước. Điều khiến Nga lo ngại là lực lượng Hồi giáo cực đoan ở Áp-ga-ni-xtan, đặc biệt là Ta-li-ban, sử dụng Áp-ga-ni-xtan làm bàn đạp để tiến hành những hoạt động khủng bố và tiếp tay cho lực lượng Hồi giáo cực đoan ở một số khu vực lãnh thổ của Nga.

Nga ý thức được vai trò chiến lược rất quyết định của Pa-ki-xtan trong cuộc chiến chống Ta-li-ban và cả đối với tương lai chính trị ở Áp-ga-ni-xtan. Mặt khác, Pa-ki-xtan cũng cần sự hợp tác và hậu thuẫn của tất cả các nước láng giềng với Áp-ga-ni-xtan để chế ngự Ta-li-ban và kiểm soát được tác động của tình hình Áp-ga-ni-xtan trong tương lai đối với an ninh và ổn định ở Pa-ki-xtan. Một khi Nga và Pa-ki-xtan muốn tăng cường hợp tác về năng lượng, cụ thể là cung cấp dầu lửa và khí đốt của Nga cho Pa-ki-xtan thì lại càng cần đến an ninh và ổn định, hợp tác chứ không phải chống đối ở Áp-ga-ni-xtan.

Đối thủ thủa nào bây giờ trở thành bạn và đối tác là kết quả của sự bức bách từ tình thế, của mối lo ngại chung và của cùng lợi ích chiến lược là duy trì và tăng cường ảnh hưởng về mọi phương diện ở Áp-ga-ni-xtan.

Lợi ích chung đáng kể và cấp thiết là thế, nhưng quá trình xích lại gần nhau của hai bên cũng sẽ không đơn giản. Mỹ, Ấn độ và Trung Quốc cũng có lợi ích tương tự và cũng muốn tạo dựng những hình thức và mức độ tập hợp lực lượng mới ở khu vực này, thậm chí đã khởi động quá trình đó từ khá lâu nay rồi.

Nga và Pa-ki-xtan có phần chậm chân hơn so với các đối tác ấy, nhưng cũng chưa đến mức quá muộn./.