TCCSĐT - Tại phiên chất vấn chiều 23-11, Bộ trưởng Bộ Giao thông - Vận tải Hồ Nghĩa Dũng đã trả lời chất vấn về một số vấn đề liên quan đến xây dựng kết cấu hạ tầng như đầu tư đường sắt cao tốc Bắc - Nam; đường giao thông phục vụ chuyên chở sản phẩm từ dự án bô-xít Tây Nguyên; 42 “hố tử thần” ở Thành phố Hồ Chí Minh...; đồng thời làm rõ thêm vấn đề quản lý nhà nước đối với Tập đoàn công nghiệp tàu thủy Việt Nam (Vinashin) sau khi tái cơ cấu.

42 “hố tử thần” là do hiện tượng sụt lún

Trả lời trước Quốc hội, về 42 “hố tử thần” ở Thành phố Hồ Chí Minh, Bộ trưởng Hồ Nghĩa Dũng khẳng định: Thành phố Hồ Chí Minh có hiện tượng sụt lún, Bộđã cử cán bộ vào xem xét cụ thể và xác định nguyên nhân dẫn đến sự sụt lún đó là do một số công trình xây dựng cẩu thả; sự xuống cấp hư hỏng của các công trình ngầm; khai thác nước ngầm tùy tiện các yếu tố địa chất,  thủy văn, triều cường...

TheoBộ trưởng Hồ Nghĩa Dũng, hiện tại, Bộ Giao thông – Vận tải không làm chủ đầu tư bất cứ công trình xây dựng hạ tầng nào trong nộiđô Thành phố Hồ Chí Minh. Bộ chỉ làm những đường cao tốc kết nối bên ngoài. Việc quản lý các công trình xây dựng hạ tầng này thuộc nhiều ngành khác nhau, tuy nhiên, Bộ đã cử cán bộ vào phối hợp vớiThành phố Hồ Chí Minh kiểm tra những vấn đề thuộc phạm vi lĩnh vực mình quản lý.

Bộ trưởng Hồ Nghĩa Dũng khẳng định, theo luật, việc quản lý nhà nước về kết cấu hạ tầng đô thị thuộc trách nhiệm của Bộ Xây dựng. Bộ Giao thông – Vận tải chỉ quản lý kết cấu hạ tầng đường đô thị, không quản lý hạ tầng đô thị. Bộ trưởng cũng thừa nhận có hiện tượng chồng chéo trong việc quản lý giữa sởgiao thông và sở xây dựng kể từ khi tách ngành giao thông và công chính. Bản thân Bộ Giao thông – Vận tải cũng đang gặp khó khăn trong vấn đề này.

Bộ Giao thông - Vận tải không tiến hành đầu tư dự án đường sắt cao tốc Bắc - Nam mà chỉ nghiên cứu dự án này dưới dạng báo cáo khả thi

Trả lời câu hỏi của đại biểu Nguyễn Minh Thuyết về căn cứ pháp lý để khởi động đầu tư đường sắt cao tốc Bắc - Nam, Bộ trưởng Bộ Giao thông - Vận tải Hồ Nghĩa Dũngcho biết: trong kỳ họp Quốc hội lần trước, với số phiếu không quá bán, chưa thông qua chủ trương đầu tư nên Thủ tướng Chính phủ không chỉ đạo và Bộ Giao thông - Vận tải cũng không tiến hành đầu tư dự án đường sắt cao tốc. Hiện, Bộ đang tiến hành nghiên cứu dự án này dưới dạng báo cáo khả thi và chỉ nghiên cứu một số dự án như tuyến đường sắt trên cao nối dọc vành đai 3, trung tâm Hà Nội - sân bay Nội Bài, đường sắt Hà Nội - Thanh Hóa, đường sắt Nha Trang - Thành phố Hồ Chí Minh, đường sắt Thành phố Hồ Chí Minh - Cần Thơ nhằm nghiên cứu cụ thể hơn, phục vụ công tác quy hoạch của giao thông, vận tải. Quốc hội cũng yêu cầu Chính phủ phải rà soát hiệu chỉnh quy hoạch giao thông vận tải tuyến Bắc - Nam trong cả nước, cả vùng trong đó có tuyến đường sắt Bắc - Nam. Việc quy hoạch giao thông cần gắn với quy hoạch sử dụng đất trong tương lai.

Trả lời vấn đề hạ tầng đường giao thông phục vụ chuyên chở sản phẩm từ dự án bô-xít Tây Nguyên mà đại biểu Dương Trung Quốc e ngại là không bảo đảm, Bộ trưởng Hồ Nghĩa Dũng trả lời, Thủ tướng đã chỉ đạo việc kết nối hạ tầng cho dự án bô-xít, từ nhà máy Nhân Cơ (Đăk Nông) đi theo đường 14 đang được cải tạo. Đường 20 cũng đang được lập dự án mở rộng. Tham gia giải trình thêm về vấn đề này, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Võ Hồng Phúc khẳng định, một ngày cần 200 chuyến xe nên lưu lượng của đường 20 là bảo đảm. Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Giao thông - Vận tải bố trí vốn đầu tư đoạn đèo Bảo Lộc đến ngã tư Dầu Giây và đến cảng Cái Mép. Tuy nhiên, về lâu dài sẽ sử dụng đường sắt.

Vẫn có hiện tượng bằng giả mặc dù các cơ sở đào tạo lái xe đã được nâng cấp

Liên quan tới vấn đề tai nạn giao thông mà một trong những nguyên nhân được đại biểu nêu là lỗi của người lái xe (theo thống kê: 70% nguyên nhân gây ra tai nạn là do lỗi người điều khiển phương tiện tham gia giao thông, lỗi do kỹ thuật và phương tiện chỉ dưới 1%, lỗi do hạ tầng dưới 5%), Bộ trưởng thừa nhận vẫn có hiện tượng bằng giả mặc dù các cơ sở đào tạo lái xe đã được nâng cấp, được đầu tư mới gần như theo các chuẩn mực của quốc tế, được tự động hóa, cơ khí hóa, các phương tiện về bãi tập, phương tiện thực hành, phương tiện kiểm tra nhưng vẫn chưa xóa bỏ được tiêu cực.

Thiên thời, địa lợi, nhân hòa, Vinashin sẽ thành công

Trả lời chất vấn của nhiều vị đại biểu Quốc hội, Bộ trưởng Hồ Nghĩa Dũng khẳng định, “không có câu chuyện Vinashin lỗ 100.000 tỉ, con số là 86.000 tỉ” và phân tích “đã là doanh nghiệp, đã là đầu tư phát triển thì phải có vay, có nợ. Vay để đầu tư phát triển, nợ trong đầu tư phát triển, nợ trong những dự án đóng tàu đang dở dang, đang nằm trên tài sản hiện hữu của Vinashin, trong đó, có hơn 100 cơ sở sản xuất, 28 cơ sở đóng tàu vẫn đang hoạt động, 14 cơ sở đang đầu tư, hàng chục hợp đồng đóng tàu đang dở dang”.

Bộ trưởng khẳng định lại, Nhà nước sẽ bằng cơ chế đúng pháp luật để hỗ trợ cho Vinashin các điều kiện để tiếp cận vốn tiếp tục duy trì hoạt động sản xuất và món nợ của Vinashin phải do chính doanh nghiệp bằng hoạt động kinh doanh của mình trả nợ, không phải Nhà nước dùng vốn ngân sách hay nguồn vốn nào khác để trả nợ thay cho Vinashin. Chính phủ hỗ trợ bằng cơ chế để tiếp cận vốn, lành mạnh hóa dần tình hình tài chính của Vinashin. Năm nay, Viashin sẽ hoàn thành khoảng 30 con tàu, năm 2011, khoảng 60-70 con tàu nữa đã có hợp đồng, hiện đang triển khai. Nhiều chủ tàu ở nước ngoài đang quay trở lại cùng đàm phán để tiếp tục các dự án. Như vậy, thị trường vận tải biển thế giới đang phục hồi. Đây là cơ sở để thực hiện tái cơ cấu và giải quyết công ăn việc làm cho người lao động. Khi đóng tàu Dung Quất vừa được chuyển cho Tập đoàn Dầu khí Việt Nam, ngay lập tức đã có gần 2000 công nhân có việc làm trở lại và cố gắng trong quý 1 năm 2011 sẽ hạ thủy con tàu 105.000 tấn, có trọng tải lớn nhất đầu tiên của nước ta và đã chuẩn bị đóng tiếp hai con tàu nữa theo chương trình.

Trong bối cảnh kinh tế thế giới đang phục hồi trở lại, vận tải hàng hóa, vận tải biển và giá đóng tàu, giá tàu đang phục hồi, Vinashin có thể đẩy mạnh được hoạt động sản xuất kinh doanh và có thể trả được số nợ này.

Báo cáo thêm về Vinashin, Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Sinh Hùng điểm lại những năm 2008-2009, không chỉ có Vinashin lâm vào tình trạng khó khăn mà toàn bộ ngành công nghiệp đóng tàu thế giới lâm vào tình trạng này, 3 nước đứng đầu về đóng tàu là Hàn Quốc, Trung Quốc, Nhật Bản cũng không là ngoại lệ. Hàn Quốc đã phải cứu ngành đóng tàu của họ bằng 25 tỉ USD, mua lại những con tàu đang đóng dở dang, bù giá 25%. Trung Quốc bỏ ra 60 tỉ USD và cũng bù giá để mua lại những con tàu đang đóng dở dang. Tình trạng đó đặt chúng ta trước một giải pháp phải cơ cấu cho thành công và phải bảo đảm nước ta vẫn có một doanh nghiệp đóng tàu chủ lực, cùng với các doanh nghiệp đóng tàu khác của cả nước xây dựng ngành công nghiệp tàu thủy, công nghiệp cơ khí phát triển xứng đáng với tiềm năng nền kinh tế biển của đất nước theo đúng tinh thần đường lối của Đảng ta về kinh tế biển.

Năm nay, đóng được 66 con tàu, giá trị doanh thu khoảng gần 600 triệu USD, cộng với doanh thu của hoạt động công nghiệp phụ trợ, Vinashin sẽ có doanh thu 14.000 tỉ đồng. Giờ chúng ta đang đàm phán có thể ký 110 hợp đồng đóng tàu trong nước và ngoài nước vào năm 2011. Với trách nhiệm là Trưởng ban chỉ đạo (Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải, Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh, Bộ trưởng Bộ Giao thông - Vận tải Hồ Nghĩa Dũng, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Văn Giàu là các thành viên), Phó Thủ tướng Thường trực khẳng định lộ trình phải qua ba bước: củng cố - ổn định - phát triển. Để thực hiện cả ba bước này phải mất khoảng 4-5 năm. Phó Thủ tướng Thường trực cho rằng: thiên thời (tình hình thị trường thế giới phục hồi trở lại tốt), địa lợi (chúng ta là nước có biển), nhân hòa, (Quốc hội, công luận ủng hộ, anh em công nhân đã sẵn sàng), Vinashin sẽ thành công.

Liên quan đến phần chất vấn về vấn đề Vinashin, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng đánh giá cao việc các đại biểu Quốc hội đã nghiêm túc xem xét, đánh giá, phân tích, tìm nguyên nhân, trách nhiệm và định ra hướng sắp tới để Vinashin tiếp tục được củng cố, ổn định, phục hồi dần và phát triển./.