Mở rộng không gian phát triển chiến lược Việt Nam - Singapore trong bối cảnh mới

TS Nguyễn Thu Phương
Tạp chí Cộng sản
08:06, ngày 28-05-2026

TCCS - Trong hơn nửa thế kỷ qua, quan hệ Việt Nam - Singapore đã phát triển mạnh mẽ, nâng tầm quan hệ từ Đối tác chiến lược (năm 2013) lên Đối tác chiến lược toàn diện (năm 2025). Trong bối cảnh khu vực Đông Nam Á tiếp tục là trung tâm phát triển năng động, song cũng là tâm điểm của cạnh tranh nước lớn, việc làm sâu sắc hơn nữa quan hệ Việt Nam - Singapore không chỉ đáp ứng yêu cầu phát triển của mỗi nước, mà còn góp phần củng cố đoàn kết trong Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), thúc đẩy hòa bình, ổn định và phát triển bền vững ở khu vực.

Tổng Bí thư Tô Lâm và Phu nhân cùng Thủ tướng Singapore Lawrence Wong dự Lễ đặt tên hoa lan tại Vườn thực vật quốc gia Singapore (tháng 3-2025)_Ảnh: TTXVN

Hợp tác chính trị - ngoại giao: Nền tảng chiến lược 

Quan hệ Việt Nam - Singapore được xây dựng trên nền tảng tin cậy chính trị ngày càng sâu sắc, lợi ích chiến lược đan xen và tầm nhìn chung về hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển tại khu vực Đông Nam Á. Kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao năm 1973, đặc biệt từ khi nâng cấp lên quan hệ đối tác chiến lược năm 2013 và đối tác chiến lược toàn diện năm 2025, quan hệ chính trị giữa hai nước không ngừng được củng cố, trở thành trụ cột nền tảng quan trọng bảo đảm cho sự phát triển toàn diện của hợp tác song phương. 

Trong bối cảnh thế giới đang trải qua những biến động sâu sắc và khó lường với sự gia tăng cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn, xung đột địa - chính trị, xu hướng phân mảnh kinh tế toàn cầu cùng những thách thức an ninh truyền thống, phi truyền thống ngày càng phức tạp, việc duy trì đối thoại chính trị thường xuyên, tăng cường tin cậy chiến lược và đẩy mạnh phối hợp giữa các quốc gia có chung lợi ích phát triển trở nên đặc biệt quan trọng. Việt Nam và Singapore đều là những quốc gia kiên định theo đuổi chính sách đối ngoại độc lập, tự chủ; đề cao luật pháp quốc tế, ủng hộ chủ nghĩa đa phương và vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực. Những điểm tương đồng về nhận thức chiến lược và lợi ích phát triển đã tạo nền tảng vững chắc cho sự tin cậy và phối hợp giữa hai nước trong các vấn đề khu vực và quốc tế. 

Một trong những dấu ấn nổi bật của quan hệ Việt Nam - Singapore trong những năm gần đây là sự phát triển quan hệ chính trị gắn bó, tin cậy trên các kênh Đảng, Nhà nước với những kết quả tích cực. Đặc biệt là Cơ chế Đối thoại chiến lược cấp cao giữa Đảng Cộng sản Việt Nam và Đảng Hành động Nhân dân Singapore (PAP) được duy trì ổn định, thực chất, hiệu quả thông trao đổi lý luận, chia sẻ kinh nghiệm lãnh đạo, quản trị và phát triển đất nước. 

Từ góc độ chiến lược, hợp tác chính trị - ngoại giao không chỉ có ý nghĩa củng cố lòng tin và tăng cường sự gắn kết giữa hai quốc gia, mà còn đóng vai trò định hướng và tạo động lực cho toàn bộ các lĩnh vực hợp tác khác. Thực tiễn quan hệ quốc tế cho thấy, những quan hệ đối tác phát triển bền vững và có chiều sâu đều được xây dựng trên nền tảng đồng thuận chính trị, tin cậy chiến lược và cơ chế tham vấn hiệu quả. Đối với Việt Nam và Singapore, đây chính là điều kiện thuận lợi nhằm mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực có ý nghĩa chiến lược, như kinh tế số, trí tuệ nhân tạo (AI), đổi mới sáng tạo, chuyển đổi xanh, năng lượng tái tạo, kết nối hạ tầng và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Không chỉ giới hạn ở bình diện song phương, Việt Nam và Singapore tăng cường phối hợp tại các cơ chế đa phương khu vực và toàn cầu. Hai nước cùng chia sẻ lợi ích trong việc duy trì một ASEAN đoàn kết, tự cường, thống nhất trong đa dạng và giữ vững vai trò trung tâm trong cấu trúc khu vực. Trên cơ sở đó, hai bên thường xuyên tham vấn, phối hợp lập trường tại ASEAN, Liên hợp quốc, Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) và nhiều diễn đàn quốc tế khác; cùng thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, đề cao vai trò của luật pháp quốc tế và các nguyên tắc cơ bản của Hiến chương Liên hợp quốc. Việt Nam và Singapore có nhiều điểm tương đồng trong cách tiếp cận các vấn đề an ninh khu vực, nhất là bảo đảm tự do hàng hải, hàng không, giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế và duy trì môi trường ổn định, thuận lợi cho phát triển. 

Trong bối cảnh ASEAN đang đứng trước thách thức từ cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn, an ninh phi truyền thống và sự chuyển dịch nhanh chóng của chuỗi giá trị, chuỗi cung ứng toàn cầu, sự phối hợp chặt chẽ giữa Việt Nam và Singapore tiếp tục là một nhân tố quan trọng góp phần củng cố đoàn kết nội khối, nâng cao năng lực thích ứng và tự cường của ASEAN. Đồng thời, mối quan hệ đối tác ngày càng sâu sắc giữa hai nước góp phần bảo vệ các lợi ích chiến lược chung của khu vực, thúc đẩy hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển bền vững ở khu vực Đông Nam Á và châu Á - Thái Bình Dương.

Trong bối cảnh đó, chuyến thăm chính thức Singapore của Tổng Bí thư Tô Lâm từ ngày 29 đến 31-5-2026 sau hơn một năm kể từ chuyến thăm Singapore của Tổng Bí thư Tô Lâm (tháng 3-2025) và chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Singapore Lawrence Wong (tháng 3-2025) là sự khẳng định tầm quan trọng chiến lược của quan hệ Việt Nam - Singapore trong tổng thể đường lối đối ngoại của Việt Nam thời kỳ mới. Chuyến thăm không chỉ tạo xung lực mới cho việc triển khai quan hệ đối tác chiến lược toàn diện, mà còn là bước cụ thể hóa chủ trương của Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết số 34-NQ/TW, ngày 9-1-2023, của Bộ Chính trị, “Về một số định hướng, chủ trương lớn triển khai đường lối đối ngoại Đại hội XIII”; Nghị quyết số 59-NQ/TW, ngày 24-1-2025, của Bộ Chính trị, “Về hội nhập quốc tế trong tình hình mới”, về độc lập, tự chủ, tự cường, đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại, thúc đẩy quan hệ hữu nghị với các nước Đông Nam Á, trong đó có Singapore ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất, ổn định, tin cậy và bền vững lâu dài,

Đưa hợp tác kinh tế trở thành động lực tăng trưởng mới trong quan hệ Việt Nam - Singapore

Nếu hợp tác chính trị - ngoại giao là nền tảng tạo dựng lòng tin chiến lược và định hướng phát triển, thì hợp tác kinh tế là động lực quan trọng tăng cường quan hệ Việt Nam - Singapore trong hơn nửa thế kỷ qua. Từ những hoạt động thương mại và đầu tư còn khiêm tốn trong những năm đầu thiết lập quan hệ, đến nay, hai nền kinh tế đã trở thành những đối tác hàng đầu của nhau trong khu vực, với mức độ liên kết ngày càng chặt chẽ trên nhiều lĩnh vực, từ thương mại, đầu tư, tài chính, công nghiệp, logistics đến đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển bền vững.

Sự phát triển mạnh mẽ của hợp tác kinh tế phản ánh tính bổ trợ cao giữa hai nền kinh tế. Trong khi Singapore là nền kinh tế hàng đầu khu vực, sở hữu lợi thế về khoa học - công nghệ, kinh tế xanh, quản trị và kết nối quốc tế, thì Việt Nam nổi lên như một trong những nền kinh tế năng động nhất châu Á với quy mô thị trường lớn, lực lượng lao động dồi dào, môi trường đầu tư ngày càng cải thiện và khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Chính sự bổ sung lẫn nhau về lợi thế phát triển đã tạo nên nền tảng vững chắc cho sự gắn kết kinh tế ngày càng sâu rộng giữa hai nước.

Một trong những điểm sáng nổi bật của quan hệ kinh tế song phương là sự tăng trưởng ổn định và liên tục của thương mại hai chiều. Trong nhiều năm qua, Singapore luôn nằm trong nhóm đối tác thương mại hàng đầu của Việt Nam trong ASEAN, đồng thời là đầu mối quan trọng giúp hàng hóa Việt Nam tiếp cận thị trường khu vực và toàn cầu. Năm 2025, Việt Nam tiếp tục duy trì vị trí đối tác thương mại thứ 10 của Singapore với kim ngạch trao đổi song phương đạt gần 36 tỷ SGD, tăng 25,7% so với cùng kỳ năm 2024, tăng 13,56% so với tổng kim ngạch cả năm 2024 (31,67 tỷ SGD)(1). Đà tăng trưởng tích cực này được duy trì trong năm 2026 khi tổng kim ngạch thương mại hai chiều trong bốn tháng đầu năm đạt 18,8 tỷ SGD, tăng 43,7% so với cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, xuất khẩu hàng hóa có xuất xứ nội địa của Việt Nam sang Singapore đạt mức xuất siêu hơn 5,3 tỷ SGD, phản ánh năng lực cạnh tranh ngày càng được cải thiện của doanh nghiệp Việt Nam trong các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo, điện tử, thực phẩm và hàng tiêu dùng(2).

Giá trị của hợp tác thương mại Việt Nam - Singapore không chỉ nằm ở quy mô trao đổi hàng hóa ngày càng gia tăng, mà còn ở vai trò của Singapore như một trung tâm trung chuyển thương mại, logistics và tài chính quốc tế. Thông qua Singapore, hàng hóa Việt Nam có thêm điều kiện tiếp cận các thị trường toàn cầu, tham gia sâu hơn vào mạng lưới sản xuất và chuỗi cung ứng quốc tế. Ngược lại, Việt Nam đang trở thành một mắt xích ngày càng quan trọng trong chiến lược đa dạng hóa chuỗi cung ứng của doanh nghiệp Singapore trong bối cảnh kinh tế thế giới đối mặt với nhiều rủi ro từ cạnh tranh địa - kinh tế, gián đoạn chuỗi cung ứng và xu hướng dịch chuyển đầu tư toàn cầu.

Nếu thương mại là thước đo mức độ gắn kết của hai nền kinh tế thì đầu tư là lĩnh vực phản ánh rõ nét nhất chiều sâu và chất lượng của quan hệ hợp tác song phương. Singapore hiện là nhà đầu tư lớn nhất trong ASEAN và đứng thứ hai trong tổng số các quốc gia, vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam với tổng vốn đăng ký hơn 7,52 USD(3). Nguồn vốn đầu tư từ Singapore hiện diện trên hầu hết lĩnh vực quan trọng của nền kinh tế Việt Nam, từ công nghiệp chế biến, chế tạo, bất động sản, hạ tầng logistics đến tài chính, công nghệ và năng lượng.

Công nhân làm việc tại Công ty TNHH Luxshare-ICT Nghệ An thuộc Khu công nghiệp VSIP Nghệ An 1_Ảnh: baonghean.vn

Biểu tượng thành công tiêu biểu nhất của hợp tác kinh tế Việt Nam - Singapore chính là mạng lưới các khu công nghiệp Việt Nam - Singapore (VSIP). VSIP là liên doanh giữa Tổng Công ty Đầu tư và Phát triển Công nghiệp (Becamex IDC - BCM) và Sembcorp Development Ltd (Singapore), trong đó doanh nghiệp Singapore nắm 51% cổ phần. Đến nay, VSIP có 14 khu công nghiệp đã vận hành, thu hút hơn 18,7 tỷ USD vốn đầu tư và tạo việc làm cho trên 300.000 lao động tại Việt Nam.  

Điều đáng chú ý là VSIP hiện nay không còn đơn thuần là các khu công nghiệp truyền thống mà đang từng bước chuyển đổi theo mô hình khu công nghiệp thông minh, xanh và bền vững. Đây là minh chứng sinh động cho quá trình chuyển dịch của quan hệ kinh tế Việt Nam - Singapore từ hợp tác dựa trên lợi thế chi phí sang hợp tác dựa trên đổi mới sáng tạo, công nghệ cao và phát triển bền vững. Sự chuyển đổi này phù hợp với chiến lược phát triển của cả hai nước trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang làm thay đổi sâu sắc cấu trúc kinh tế toàn cầu.

Bước vào giai đoạn phát triển mới, hợp tác kinh tế Việt Nam - Singapore đang đứng trước cơ hội mở rộng sang những lĩnh vực có giá trị gia tăng cao hơn, gắn với các xu hướng phát triển chủ đạo của thế giới như chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn và đổi mới sáng tạo. Việc hai nước thiết lập quan hệ Đối tác kinh tế xanh - kinh tế số năm 2023 là dấu mốc quan trọng, phản ánh tầm nhìn chiến lược và sự chủ động thích ứng của cả hai nước trước xu thế phát triển của tương lai. 

Đối với Việt Nam, Singapore là đối tác hàng đầu về kinh nghiệm quản trị hiện đại, phát triển trung tâm tài chính quốc tế, xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, phát triển đô thị thông minh và kinh tế tri thức. Trong khi đó, Singapore đánh giá cao tiềm năng phát triển của Việt Nam với thị trường hơn 100 triệu dân, nguồn nhân lực trẻ và khả năng trở thành trung tâm sản xuất, đổi mới sáng tạo mới của khu vực Đông Nam Á. Sự bổ trợ lẫn nhau về lợi ích và lợi thế phát triển tạo điều kiện thuận lợi để hai nền kinh tế tiếp tục gắn kết sâu rộng hơn trong thời gian tới.

Đặc biệt, trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn ngày càng tác động mạnh tới thương mại và đầu tư quốc tế, việc tăng cường liên kết kinh tế giữa Việt Nam và Singapore mang ý nghĩa chiến lược đối với việc nâng cao khả năng chống chịu của mỗi nền kinh tế trước các cú sốc bên ngoài. Thông qua việc kết nối các chuỗi cung ứng, mở rộng hợp tác đầu tư và thúc đẩy các lĩnh vực kinh tế mới, hai nước có thể cùng nhau thúc đẩy động lực tăng trưởng mới, đồng thời nâng cao mức độ tự chủ chiến lược trong quá trình hội nhập quốc tế.

Mở rộng lĩnh vực hợp tác mới nổi

Bên cạnh các lĩnh vực hợp tác truyền thống, khuôn khổ đối tác chiến lược toàn diện tạo điều kiện để Việt Nam và Singapore mở ra không gian hợp tác mới, gắn với xu thế phát triển chủ đạo của thế giới như chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, đổi mới sáng tạo, AI và phát triển bền vững.

Trong bối cảnh khoa học - công nghệ đang trở thành động lực then chốt của tăng trưởng và sức mạnh quốc gia, hợp tác về khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số nổi lên là những trụ cột hợp tác triển vọng của quan hệ Việt Nam - Singapore. Đây cũng là lĩnh vực phản ánh rõ nét nhất sự tương đồng về tầm nhìn phát triển của hai nước trong giai đoạn mới. Singapore hiện là một trong những trung tâm công nghệ, đổi mới sáng tạo hàng đầu thế giới, với hệ sinh thái nghiên cứu - phát triển (R&D) phát triển mạnh, môi trường khởi nghiệp năng động và năng lực quản trị số. Trong khi đó, Việt Nam đang nổi lên là trung tâm phát triển công nghệ số năng động của khu vực với lực lượng lao động trẻ, trình độ công nghệ ngày càng được nâng cao và thị trường số có quy mô lớn với tốc độ tăng trưởng ấn tượng.

Sự kết hợp giữa nguồn vốn, công nghệ, kinh nghiệm quản trị và mạng lưới kết nối quốc tế của Singapore với lợi thế về nguồn nhân lực, quy mô thị trường và tiềm năng phát triển của Việt Nam có thể tạo ra những động lực tăng trưởng mới cho cả hai nền kinh tế. Không chỉ đơn thuần là sự bổ sung lợi thế, đây còn là cơ sở để hai nước cùng tham gia vào những lĩnh vực có giá trị gia tăng cao, nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu và thích ứng hiệu quả với những biến đổi nhanh chóng của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư. 

Thời gian gần đây, hợp tác giữa hai nước trong lĩnh vực công nghệ số đã có những bước phát triển đáng chú ý. Trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây, trung tâm dữ liệu, an ninh mạng, công nghệ tài chính (Fintech) và hạ tầng số đang trở thành những lĩnh vực ưu tiên trong chương trình nghị sự hợp tác song phương. Trong đó, AI được xem là một trong những lĩnh vực có tiềm năng lớn khi cả Việt Nam và Singapore đều xác định đây là công nghệ nền tảng có khả năng tạo ra đột phá về năng suất lao động, đổi mới mô hình kinh doanh và nâng cao hiệu quả quản trị quốc gia.

Cùng với đó, hợp tác về hạ tầng số và kết nối số đang mở ra những cơ hội mới nhằm tăng cường khả năng liên thông giữa hai nền kinh tế. Việt Nam đánh giá cao vai trò tiên phong của Singapore trong việc thúc đẩy các sáng kiến số của ASEAN, đặc biệt là việc xây dựng Kế hoạch tổng thể số ASEAN 2030 và thúc đẩy các tiêu chuẩn chung về dữ liệu, thanh toán điện tử và kết nối số trong khu vực. Hai nước hiện đang nghiên cứu các dự án kết nối cáp quang biển thế hệ mới, phát triển trung tâm dữ liệu và tăng cường liên kết hạ tầng số nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của nền kinh tế số, đồng thời bảo đảm an ninh dữ liệu và khả năng chống chịu trước các rủi ro an ninh mạng. 

Bên cạnh chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp cũng đang trở thành lĩnh vực hợp tác có tiềm năng phát triển lớn. Việc kết nối các trung tâm đổi mới sáng tạo, các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ và các quỹ đầu tư của hai nước sẽ tạo điều kiện thuận lợi để thúc đẩy nghiên cứu ứng dụng, thương mại hóa kết quả khoa học - công nghệ và phát triển các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo.

Đối với Việt Nam, việc tận dụng kinh nghiệm của Singapore trong xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, thu hút nhân tài toàn cầu, phát triển các quỹ đầu tư công nghệ và hình thành các trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia có ý nghĩa quan trọng trong quá trình thực hiện các mục tiêu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW, ngày 22-12-2024, của Bộ Chính trị, “Về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia”. Singapore cũng có thể tận dụng nguồn nhân lực công nghệ chất lượng ngày càng cao của Việt Nam để mở rộng hoạt động nghiên cứu, phát triển và đầu tư tại thị trường khu vực.

Một lĩnh vực hợp tác chiến lược khác đang nổi lên là chuyển đổi xanh, kinh tế xanh và phát triển bền vững. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, an ninh năng lượng và các tiêu chuẩn phát triển xanh ngày càng trở thành những vấn đề toàn cầu, cả Việt Nam và Singapore đều coi chuyển đổi xanh là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo đảm tăng trưởng bền vững trong dài hạn. Trên cơ sở Quan hệ Đối tác kinh tế xanh - kinh tế số, hai nước đang mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực năng lượng tái tạo, tín chỉ carbon, tài chính xanh, hạ tầng xanh và kinh tế tuần hoàn.

Đặc biệt, năng lượng tái tạo đang được đánh giá là một trong những hướng hợp tác giàu tiềm năng. Singapore có nhu cầu lớn về năng lượng sạch để thực hiện các cam kết giảm phát thải và phát triển bền vững, trong khi Việt Nam sở hữu tiềm năng đáng kể về điện gió ngoài khơi, điện mặt trời và các nguồn năng lượng tái tạo khác. Việc thúc đẩy các dự án kết nối năng lượng xuyên biên giới không chỉ góp phần bảo đảm an ninh năng lượng cho cả hai nước, mà còn đóng góp tích cực vào mục tiêu giảm phát thải carbon của khu vực. 

Cùng với khoa học - công nghệ và chuyển đổi xanh, giáo dục - đào tạo và phát triển nguồn nhân lực tiếp tục là một trong những lĩnh vực hợp tác có ý nghĩa lâu dài giữa hai nước. Trong nhiều năm qua, Singapore luôn là đối tác quan trọng của Việt Nam trong đào tạo cán bộ lãnh đạo, quản lý và nguồn nhân lực chất lượng cao. Nhiều chương trình hợp tác đào tạo trong các lĩnh vực quản trị công, quản lý kinh tế, tài chính, công nghệ và đổi mới sáng tạo đã được triển khai hiệu quả, góp phần nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ và chất lượng nguồn nhân lực của Việt Nam. 

Trong giai đoạn mới, nhu cầu đào tạo nguồn nhân lực cho các ngành công nghệ cao như AI, bán dẫn, khoa học dữ liệu, an ninh mạng, công nghệ sinh học và tài chính số ngày càng trở nên cấp thiết. Điều này mở ra dư địa hợp tác lớn giữa các trường đại học, viện nghiên cứu và trung tâm đào tạo của hai nước nhằm xây dựng đội ngũ nhân lực có đủ năng lực tham gia vào nền kinh tế tri thức và cuộc cạnh tranh công nghệ toàn cầu.

Đáng chú ý, hợp tác pháp luật và tư pháp cũng đang nổi lên như một lĩnh vực hợp tác mới có ý nghĩa chiến lược. Với kinh nghiệm thành công trong xây dựng môi trường pháp lý minh bạch, trung tâm tài chính quốc tế và các cơ chế giải quyết tranh chấp thương mại hiện đại, Singapore có thể chia sẻ nhiều kinh nghiệm quý báu cho Việt Nam trong quá trình hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, xây dựng các trung tâm tài chính quốc tế và nâng cao hiệu quả quản trị quốc gia. Những trao đổi giữa các cơ quan tư pháp, cơ quan xây dựng chính sách và các tổ chức pháp lý của hai nước thời gian qua cho thấy tiềm năng hợp tác lớn trong việc hỗ trợ Việt Nam hoàn thiện khung khổ pháp lý phục vụ phát triển và hội nhập quốc tế. 

Bên cạnh các lĩnh vực hợp tác mang tính chiến lược, giao lưu nhân dân, văn hóa, du lịch và hợp tác địa phương tiếp tục đóng vai trò là nền tảng xã hội quan trọng trong quan hệ Việt Nam - Singapore. Sự gia tăng mạnh mẽ của các hoạt động giao lưu văn hóa, trao đổi học thuật, hợp tác giữa các địa phương và sự phát triển của cộng đồng người Việt Nam tại Singapore đang góp phần tăng cường sự hiểu biết và gắn kết giữa nhân dân hai nước. Đây là yếu tố quan trọng giúp tạo dựng nền tảng xã hội vững chắc cho quan hệ đối tác lâu dài và bền vững. 

Tiếp tục nâng tầm quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Singapore

Với nền tảng tin cậy chính trị vững chắc, lợi ích đan xen sâu rộng và dư địa phát triển, quan hệ Việt Nam - Singapore đang đứng trước những cơ hội mới. Tuy nhiên, trước những biến động nhanh chóng của môi trường quốc tế, hai nước cần tăng cường hợp tác, mở rộng không gian phát triển nhằm triển khai hiệu quả quan hệ đối tác chiến lược toàn diện.

Thứ nhất, tiếp tục củng cố nền tảng tin cậy chính trị giữa hai nước. Đây không chỉ là yếu tố bảo đảm cho sự phát triển ổn định, lâu dài của quan hệ song phương, mà còn là điều kiện tiên quyết để mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực mới mang tính chiến lược. Hai bên cần duy trì thường xuyên các chuyến thăm và tiếp xúc cấp cao; phát huy hiệu quả các cơ chế đối thoại chiến lược, tham vấn chính sách và trao đổi kinh nghiệm phát triển; đồng thời tiếp tục mở rộng hợp tác trên các kênh Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Quốc hội và giao lưu nhân dân. Trong bối cảnh thế giới và khu vực ngày càng phức tạp, việc tăng cường trao đổi chiến lược sẽ góp phần nâng cao khả năng phối hợp chính sách, củng cố lòng tin và tạo nền tảng chính trị vững chắc cho sự phát triển của quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện.

Thứ hai, tiếp tục tăng cường phối hợp tại các cơ chế đa phương, đặc biệt là ASEAN. Trong suốt quá trình phát triển quan hệ song phương, Việt Nam và Singapore đều thể hiện vai trò là những thành viên tích cực, có trách nhiệm đối với các vấn đề khu vực và quốc tế. Trong bối cảnh ASEAN đang đứng trước nhiều thách thức, hai nước cần tiếp tục phối hợp chặt chẽ nhằm giữ vững vai trò trung tâm của ASEAN, thúc đẩy đoàn kết nội khối, tăng cường năng lực tự cường của Hiệp hội và duy trì môi trường hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển tại khu vực. Đây không chỉ là lợi ích chung của hai nước, mà còn là điều kiện quan trọng để bảo đảm một không gian phát triển thuận lợi cho khu vực Đông Nam Á.

Thứ ba, khẳng định khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực tăng trưởng mới của quan hệ song phương. Nếu trong giai đoạn trước, hợp tác kinh tế được thúc đẩy chủ yếu bởi thương mại, đầu tư và các khu công nghiệp VSIP, thì trong giai đoạn tới, các lĩnh vực công nghệ cao sẽ ngày càng đóng vai trò quyết định đối với chất lượng và chiều sâu của quan hệ hợp tác. Hai nước cần đẩy mạnh liên kết trong các lĩnh vực AI, bán dẫn, trung tâm dữ liệu, an ninh mạng, công nghệ tài chính, chính phủ số và kinh tế số. Định hướng này hoàn toàn phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW, đồng thời đáp ứng yêu cầu nâng cao năng lực cạnh tranh của cả hai nền kinh tế trong bối cảnh cuộc cạnh tranh công nghệ toàn cầu ngày càng gay gắt.

Thứ tư, thúc đẩy kết nối hai nền kinh tế theo hướng xanh, số và bền vững. Việc triển khai hiệu quả quan hệ đối tác kinh tế xanh - kinh tế số cần được xem là một trong những ưu tiên hợp tác hàng đầu trong thời gian tới. Hai nước cần đẩy nhanh các dự án hợp tác về năng lượng tái tạo, hạ tầng số, trung tâm dữ liệu, logistics thông minh và kết nối chuỗi cung ứng khu vực. Đồng thời, nâng cấp mô hình VSIP theo hướng phát triển các khu công nghiệp sinh thái, khu công nghiệp thông minh và trung tâm đổi mới sáng tạo thế hệ mới. 

Thứ năm, tăng cường hợp tác phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và nâng cao năng lực quản trị quốc gia. Trong kỷ nguyên số, nguồn nhân lực chất lượng cao đang trở thành yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và sức mạnh phát triển của mỗi quốc gia. Việt Nam cần tranh thủ kinh nghiệm, tri thức và các chương trình đào tạo của Singapore trong các lĩnh vực quản trị công hiện đại, tài chính quốc tế, khoa học - công nghệ, AI, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo. Đồng thời, khuyến khích mở rộng hợp tác giữa các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ và các trung tâm đổi mới sáng tạo của hai nước nhằm hình thành mạng lưới nhân lực chất lượng cao phục vụ các ngành kinh tế tương lai.

Thứ sáu, mở rộng hợp tác pháp luật, tài chính quốc tế và xây dựng thể chế phát triển. Trong quá trình hoàn thiện nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và xây dựng các trung tâm tài chính quốc tế, Việt Nam có thể tham khảo kinh nghiệm của Singapore về quản trị nhà nước hiện đại, phát triển hệ sinh thái tài chính quốc tế, xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch và giải quyết tranh chấp thương mại. Đây là lĩnh vực hợp tác có ý nghĩa chiến lược lâu dài, góp phần nâng cao chất lượng thể chế và năng lực cạnh tranh quốc gia của Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng theo tinh thần Nghị quyết số 59-NQ/TW, ngày 24-1-2025, của Bộ Chính trị, “Về hội nhập quốc tế trong tình hình mới”.

Thứ bảy, tiếp tục phát huy vai trò của đối ngoại nhân dân, hợp tác văn hóa, giáo dục, du lịch và hợp tác địa phương trong việc củng cố nền tảng xã hội của quan hệ song phương. Lòng tin giữa các quốc gia không chỉ được xây dựng từ các thỏa thuận cấp cao, mà còn được bồi đắp từ sự hiểu biết, gắn kết giữa nhân dân hai nước. Việc tăng cường hoạt động giao lưu văn hóa, học thuật, thanh niên, địa phương và doanh nghiệp sẽ góp phần tạo nên sức sống bền vững cho quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Singapore.

Có thể khẳng định rằng, với nền tảng tin cậy chính trị vững chắc, sự bổ trợ ngày càng sâu sắc giữa hai nền kinh tế và những không gian hợp tác mới, quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Singapore đang đứng trước những triển vọng phát triển rộng lớn. Việc hiện thực hóa hiệu quả các nội hàm hợp tác mới không chỉ góp phần nâng cao vị thế, năng lực cạnh tranh và tự chủ chiến lược của mỗi nước, mà còn đóng góp tích cực vào mục tiêu xây dựng Cộng đồng ASEAN đoàn kết, tự cường, sáng tạo và phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới. Đây cũng chính là cơ sở để Việt Nam và Singapore tiếp tục khẳng định vai trò là những đối tác quan trọng hàng đầu của nhau, cùng hướng tới một tương lai phát triển thịnh vượng và bao trùm./.

-----------------------

(1) Đỗ Vân: “Kim ngạch xuất nhập khẩu Việt Nam - Singapore tiếp tục đà tăng trưởng kỷ lục”, Trang tin tức Thông tấn xã Việt Nam, ngày 19-12-2025, https://baotintuc.vn/kinh-te/kim-ngach-xuat-nhap-khau-viet-nam-singapore-tiep-tuc-da-tang-truong-ky-luc-20251219063211408.htm
(2) Đỗ Vân: “Thương mại Việt Nam - Singapore tiếp tục tăng trưởng tích cực”, Trang tin tức Thông tấn xã Việt Nam, ngày 20-5-2026, https://www.vietnamplus.vn/thuong-mai-viet-nam-singapore-tiep-tuc-tang-truong-tich-cuc-post1111440.vnp
(3) Quang Vinh: “Dòng vốn đầu tư của Singapore chuyển hướng sang công nghệ xanh”, Tạp chí Kinh tế - Tài chính điện tử, ngày 20-11-2025, https://tapchikinhtetaichinh.vn/dong-von-dau-tu-cua-singapore-chuyen-huong-sang-cong-nghe-xanh-103328.html