Việt Nam trên đường đổi mới
Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức đáp ứng yêu cầu phát triển của Thành phố Hồ Chí Minh
15:52' 7/1/2011


TCCS - Trong những năm gần đây, công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức ở Thành phố Hồ Chí Minh luôn được Thành ủy quan tâm và có sự chỉ đạo sát sao. Theo báo cáo của Sở Nội vụ, trong giai đoạn 2006 - 2010, mỗi năm Thành phố chi ngân sách từ 13.000 đến 17.000 tỉ đồng để đào tạo trong và ngoài nước cho hơn 30.000 cán bộ, công chức. Nhờ vậy, công tác này từng bước đi vào nề nếp, gắn với quy hoạch và đáp ứng những yêu cầu thực tiễn phát triển của Thành phố.

Nét nổi bật trong thời gian qua là, vừa tập trung đào tạo sau đại học để nâng cao trình độ đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp các ngành; đào tạo cán bộ trẻ triển vọng, cán bộ, công chức các ngành khoa học mũi nhọn; nhưng đồng thời cũng vừa quan tâm đào tạo chuẩn hóa đội ngũ cán bộ, công chức cấp cơ sở và tăng cường đào tạo cả về chuyên môn, lý luận chính trị cho đội ngũ cán bộ, công chức.

Từ năm 2006 đến nay, Thành phố mở 36 lớp cao cấp lý luận chính trị và cử nhân chính trị chuyên ngành cho 3.557 cán bộ, công chức, trong đó có 9 lớp hệ tập trung cho 447 cán bộ trẻ; đào tạo trung cấp lý luận chính trị cho 12.122 cán bộ, công chức, viên chức. Nhằm nâng cao trình độ đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ ngày càng cao, thành phố liên kết với các viện, trường đại học mở 7 lớp cao học với 206 cán bộ, gồm các ngành quản lý đô thị và công trình, kinh tế, luật, khoa học chính trị; mở 5 lớp đại học hệ vừa làm vừa học (văn bằng 1) cho 544 cán bộ để chuẩn hóa trình độ cho đội ngũ cán bộ ở phường, xã, thị trấn, nhất là cán bộ các quận, huyện mới chia tách. Bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ trong nước cho 138.732 lượt cán bộ; bồi dưỡng ở nước ngoài 442 lượt cán bộ. Đào tạo Anh văn cho 4.425 lượt cán bộ, trong đó có 122 cán bộ đào tạo ở nước ngoài; có 10 cán bộ được cử đi đào tạo tiếng Trung, tiếng Cam-pu-chia, Lào.

Công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức không ngừng được mở rộng trên nhiều cấp độ, đa dạng về phương thức và ngành học. Đó là đào tạo đại học, đào tạo sau đại học; tăng dần các lớp bồi dưỡng chức danh, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ, bồi dưỡng chuyên đề; đào tạo trong nước kết hợp với đào tạo và thực tập ở nước ngoài. Không ngừng tăng dần số lượng đào tạo hệ tập trung, khuyến khích cán bộ, công chức tự đào tạo; mở rộng đào tạo các ngành quản lý xã hội, quản lý văn hóa, quản lý đô thị và công trình, khoa học chính trị, báo chí, xuất bản v.v... Trong công tác bồi dưỡng, chú trọng trang bị kiến thức cơ bản về hội nhập kinh tế quốc tế, tin học, ngoại ngữ, kỹ năng giao tiếp, đáp ứng thiết thực cuộc vận động xây dựng văn minh đô thị, công tác cải cách hành chính của thành phố và yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế.

Các cơ sở đào tạo không ngừng đổi mới phương pháp giảng dạy, tăng cường công tác quản lý, cải tiến quy chế thi cử, góp phần nâng cao chất lượng dạy và học. Đối với các lớp đào tạo sau đại học, học viên được gợi ý và hướng vào nghiên cứu các vấn đề địa phương, đơn vị, ngành mình đang đặt ra. Nhờ đó, nhiều luận văn tốt nghiệp được đánh giá có tính lý luận, nhất là có tính thực tiễn và ứng dụng cao.

Nhìn chung, công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ giai đoạn 2006 - 2010 cơ bản hoàn thành được mục tiêu của Ban Thường vụ Thành ủy chỉ đạo. Đó là nâng cao trình độ cán bộ mà trước hết là đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp đủ năng lực trình độ, nắm vững chủ trương đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; giải quyết những vấn đề của thực tiễn trong giai đoạn đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập.

Tuy nhiên, công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức của Thành phố thời gian qua vẫn còn những mặt hạn chế, tồn tại sau đây:

Thứ nhất, cũng theo báo cáo của Sở Nội vụ, đội ngũ cán bộ, công chức của Thành phố hiện mới chỉ đáp ứng được hơn 60% yêu cầu công việc. Đặc biệt, tỷ lệ cán bộ, công chức không đủ trình độ, nhất là ở cấp xã còn khá cao, với khoảng hơn 30%. Đây thực sự là lực cản rất lớn cho tiến trình cải cách thủ tục hành chính theo hướng hiện đại, đáp ứng với yêu cầu phát triển của Thành phố trong điều kiện hội nhập quốc tế.

Thứ hai, chương trình, nội dung đào tạo tuy được các viện, trường quan tâm nghiên cứu đổi mới, nhưng nhìn chung vẫn nặng về lý thuyết, thiếu thực hành, thiếu rèn luyện kỹ năng và xử lý tình huống; chưa đầu tư đúng mức xây dựng các chương trình bồi dưỡng chức danh. Các chương trình lý luận chính trị từ sơ cấp, trung cấp, cao cấp chưa được liên thông, nhiều nội dung còn trùng lắp.

Thứ ba, cán bộ trẻ diện quy hoạch được đào tạo cao cấp lý luận chính trị còn ít, các cấp ủy chưa theo dõi thường xuyên tình hình bố trí, sử dụng và sự phát huy của cán bộ, công chức sau đào tạo; tỷ lệ đào tạo lý luận chính trị hệ tập trung có tăng, nhưng vẫn còn rất thấp so với đào tạo hệ tại chức. Công tác quản lý đào tạo chưa thật thường xuyên và chặt chẽ; vẫn còn tình trạng học viên đi trễ về sớm, thiếu đầu tư nghiên cứu đào sâu bài giảng.

Thứ tư, do phải dành nhiều thời gian vào việc họp hành, giải quyết các công việc sự vụ, nên phần lớn cán bộ, công chức không thể hiện được các chức năng lãnh đạo và quản lý vĩ mô hoặc ra các quyết định, xây dựng kế hoạch mang tính chiến lược. Nhiều cán bộ, công chức có thâm niên, có kinh nghiệm thực tiễn, song lại thiếu các kỹ năng cần thiết trong một môi trường tổ chức hành chính hiện đại.

Nguyên nhân của những hạn chế trên là do còn nhiều cấp ủy chưa chủ động chọn cử cán bộ diện quy hoạch đi học, nhất là học hệ tập trung; việc phân bổ chỉ tiêu đào tạo cao cấp lý luận chính trị của Ban Tổ chức Trung ương, Học viện Chính trị - Hành chính khu vực II chưa đáp ứng nhu cầu đào tạo lý luận chính trị của Thành phố. Phương pháp giảng dạy vẫn chưa khuyến khích tinh thần tích cực chủ động của người học. Đa số cán bộ, công chức học theo phương thức vừa làm vừa học, chưa dành nhiều thời gian cho nghiên cứu tài liệu; một bộ phận cán bộ chưa tự giác, nghiêm túc trong học tập nên phát huy khả năng sau đào tạo còn hạn chế.

Quá trình hội nhập kinh tế và xã hội đang diễn ra nhanh chóng, đòi hỏi trong một thời gian ngắn, Thành phố phải chuẩn bị đủ đội ngũ cán bộ, công chức có phương pháp tư duy chiến lược, có phương pháp tiếp cận và năng lực thực tiễn trong quản lý vĩ mô, có sự năng động và tính chuyên nghiệp cao.

Thực tiễn của Thành phố cho phép dự báo, mỗi năm Thành phố phải đáp ứng cho cả hệ thống chính quyền từ 50.000 đến 70.000 cán bộ, công chức đã được chuẩn hóa theo các tiêu chuẩn đã đặt ra. Đây vừa là nhiệm vụ cấp bách, nhưng cũng đồng thời thể hiện sự quyết tâm của chính quyền Thành phố trong công tác xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, công chức, bảo đảm đi kịp và đáp ứng tiến trình cải cách thủ tục hành chính giai đoạn 2010 - 2020.

Để nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác đào tạo, bồi dưỡng, góp phần nâng cao năng lực, trình độ đội ngũ cán bộ, công chức của Thành phố, đủ sức đảm đương nhiệm vụ chính trị giai đoạn 2011 - 2015 và những năm tiếp theo, trong thời gian tới cần khắc phục những hạn chế và tập trung vào các giải pháp trọng tâm sau đây.

Một là, quán triệt trong cấp ủy, lãnh đạo các cấp, các ngành và đội ngũ cán bộ, công chức về mục đích, yêu cầu của công tác đào tạo, bồi dưỡng trong tình hình mới để tăng tính chủ động, trách nhiệm và tự giác trong công tác đào tạo, tự đào tạo. Xây dựng quy chế phối hợp của Ban Tổ chức Thành ủy với các cơ quan chức năng liên quan, các cấp ủy, lãnh đạo các địa phương đơn vị nhằm triển khai công tác đào tạo, bồi dưỡng một cách đồng bộ.

Hai là, nâng cao chất lượng và các giải pháp đồng bộ trong công tác quy hoạch cán bộ dự bị, quy hoạch cán bộ dài hạn. Trên cơ sở kết quả quy hoạch từng cấp ủy, lãnh đạo các cấp các ngành chủ động xây dựng và triển khai thực hiện kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng. Tăng cường quản lý cán bộ trong thời gian đào tạo và bố trí, phát huy năng lực chuyên môn của cán bộ sau đào tạo, khắc phục tình trạng đào tạo nhằm chuẩn hóa trình độ chuyên môn sau khi tuyển dụng.

Ba là, kết hợp đào tạo, bồi dưỡng ở trường lớp, đào tạo trong và nước ngoài; phát huy khả năng và tinh thần tự học với đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện qua thực tiễn công tác. Tăng cường bồi dưỡng ngắn hạn về chuyên môn nghiệp vụ, kỹ năng; bồi dưỡng chức danh; bồi dưỡng cập nhật kiến thức mới. Chú trọng đào tạo cán bộ toàn diện cả về lý luận chính trị, phẩm chất đạo đức, chuyên môn nghiệp vụ, ngọai ngữ, kiến thức kinh tế đối ngoại, khoa học công nghệ; coi trọng bồi dưỡng lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa Mác - Lê-nin và tư tưởng Hồ Chí Minh, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.

Bốn là, để nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng, phải đổi mới về phương thức, nội dung và chương trình đào tạo. Phải có sự thiết kế chương trình cho từng đối tượng cán bộ, công chức, từng vị trí công việc cụ thể và từng nhóm đối tượng tương ứng của từng ngành, từng cơ quan, đơn vị. Đối với công chức, ngoài nội dung trên, còn phải được trang bị các kỹ năng làm việc theo nhóm, quản lý thời gian, đàm phán thương lượng, soạn thảo văn bản...

Năm là, thực hiện khen thưởng đối với cán bộ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ học tập, đồng thời xem xét xử lý nghiêm, có biện pháp chế tài, buộc bồi hoàn kinh phí đào tạo đối với trường hợp vi phạm quy chế đào tạo, không hoàn thành nhiệm vụ học tập.

Sáu là, đề nghị Ban Tổ chức Trung ương và Học viện Chính trị - Hành chính quốc gia Hồ Chí Minh chấp thuận nâng cấp Trường Cán bộ thành phố thành trường đại học Chính trị - Hành chính thành phố và tăng chỉ tiêu đào tạo cao cấp lý luận chính trị cho Thành phố để đáp ứng nhu cầu đào tạo lý luận chính trị cho cán bộ, công chức, viên chức của Thành phố./.

Nguyễn Thị Lan

VIDEO